مبلغ عیدی کارمندان ۱۴۰۴ مشخص شد

طبق تصمیم هیأت دولت، مبلغ عیدی کارمندان ۱۴۰۳، برابر با ۳ میلیون تومان تعیین شده است. به گفته فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت، مبلغ ۸۴۰ هزار تومان به عنوان حق عائله‌مندی در عیدی امسال کارمندان نظر گرفته شده و به ازای هر فرزند نیز ۳۶۰ هزار تومان به این افراد پرداخت خواهد شد. این مبالغ به عنوان بخشی از حمایت‌های دولت از کارکنان خود در پایان سال، به منظور تسهیل شرایط معیشتی آنان اعلام شده است. مبلغ عیدی کارمندان در سال گذشته ۲.۵ میلیون تومان بوده است و امسال با افزایش ۲۰ درصدی مواجه شده است.

مبلغ عیدی 1404 در ارگان ‌های غیر خصوصی

• کارکنان بانک ‌ها: عیدی کارکنان بانک ‌ها معمولا توسط خود بانک ‌ها مشخص می‌ شود و امکان دارد این مبلغ بیش از حداقل و سقف عیدی 1403 برای کارگران مشمول قانون کار باشد.
• کارکنان شرکت‌ های دولتی: عیدی کارکنان شرکت ‌های دولتی معمولا بر اساس تصمیم هیات مدیره شرکت و با در نظر گرفتن شرایط و سودآوری آن تعیین می‌ گردد.
• دانشگاه ‌ها و مراکز آموزشی: عیدی کارکنان و اعضای هیات علمی دانشگاه‌ ها و مراکز آموزشی توسط وزارت علوم، تحقیقات و فناوری یا وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی تعیین می ‌شود

حداقل و حداکثر عیدی سال 1404

پس از ارائه توضیحاتی در خصوص عیدی سال ۱۴۰۴ در این بخش به بررسی حداقل و حداکثر عیدی سال 1404 پرداخته شده است. حداقل و حداکثر مبلغ عیدی بر حسب این که فرد کارگر، کارمند دولتی و یا بازنشسته باشد متفاوت می باشد؛ چرا که نحوه محاسبه عیدی این سه گروه متفاوت است.

در سال 1404 حداقل عیدی دریافتی کارگران ۱۴۳,۳۲۳,۶۸۰ ریال و حداکثر عیدی این افراد ۲۱۴,۹۸۵,۵۲۰ ریال می باشد. مبلغ عیدی کارمندان و بازنشستگان دولتی نیز دو میلیون و پانصد هزار تومان تعیین شده است، این مبلغ ثابت بوده و حداقل یا حداکثری ندارد. در رابطه میزان عیدی بازنشستگان تامین باید گفت این مبلغ معادل 3375000 تومان می باشد که در مجموع با مبلغ عیدی همسر و فرزند تحت تکفل معادل چهار میلیون و هفتصد و بیست و پنج هزار تومان می باشد.

درتعیین میزان مبلغ عیدی، مواردی تاثیرگذار هستند که بر اساس آن ها میزان حداقل و یا حداکثر مبلغ عیدی مشخص می شود. کارگران و کارمندانی که در مشاغل تخصصی، مدیریتی و با سابقه کار طولانی فعالیت می کنند مشمول دریافت حداکثر عیدی می باشند.

عیدی سال ۱۴۰۴ بازنشستگان

طبق گزارشات حاکی، در حال حاضر عدد مشخصی برای عیدی بازنشستگان تعیین نشده است. اما طبق سال‌های گذشته، معمولا، عیدی کارمندان و بازنشستگان برابر است. برای سال گذشته، عیدی کارمندان ۳ میلیون تومان در نظر گرفته شد که این عدد شامل ۸۴۰ هزار تومان حق عائله‌ مندی و ۳۶۰ هزار تومان به ازای هر فرزند است. با این تفاسیر، عیدی بازنشستگان کشوری و تامین اجتماعی برابر با ۳ میلیون تومان است. با این حال، برای بازنشستگانی که همسر و یک فرزند دارند، مجموع عیدی به ۴ میلیون و ۲۰۰ هزار تومان خواهد بود و به ازای فرزند، ۳۶۰ هزار تومان به این مبلغ اضافه می‌شود.

فرمول محاسبه عیدی سال ۱۴۰۴

طبق قانون کار، مبلغ عیدی کارگران معادل حداقل دو برابر و حداکثر سه برابر حقوق ماهانه آن‌ها خواهد بود. این مبلغ بر‌اساس دستمزد روزانه تعیین شده است. برای محاسبه مبلغ عیدی ۱۴۰۴ می‌توان از فرمول زیر استفاده کرد:

• حداقل عیدی ۱۴۰۴ = ۶۰ × حداقل دستمزد روزانه
• حداکثر عیدی ۱۴۰۴ = ۹۰ × حداقل دستمزد روزانه

باتوجه‌به این فرمول با در نظر گرفتن پایه حقوق سال ۱۴۰۳ که ۷ میلیون و ۱۶۶ هزار تومان تعیین شده است، حداقل عیدی حدود ۱۴.۳ میلیون تومان و حداکثر مبلغ عیدی حدود ۲۱.۴ میلیون تومان خواهد بود.

بخشنامه بودجه سال ۱۴۰۴ ایران، به‌عنوان دومین بودجه پس از اجرای قانون برنامه هفتم توسعه، توسط رئیس‌جمهور در اول آبان ۱۴۰۳ به مجلس شورای اسلامی تقدیم شد. این لایحه شامل چهار زیربخش اصلی است: احکام، سقف منابع بودجه عمومی دولت، ترازهای عملیاتی، سرمایه‌ای و مالی، و فروض برآورد منابع و مصارف. بر اساس این لایحه، مجموع منابع و مصارف بودجه کل کشور بالغ بر ۱۱۸ میلیون و ۹۶۶ هزار میلیارد ریال تعیین شده است.

یکی از ویژگی‌های برجسته این لایحه، تجمیع و یکپارچه‌سازی بودجه‌های جداگانه برای مدیریت بهتر منابع و مصارف دولت و افزایش شفافیت در خصوص کسری بودجه و روش‌های تأمین آن است. این اقدام به بهبود نظارت و کارایی در تخصیص منابع کمک می‌کند و امکان برنامه‌ریزی مؤثرتر برای دستیابی به اهداف توسعه‌ای کشور را فراهم می‌سازد.

سقف درآمدهای بودجه دولت در سال ۱۴۰۴

بررسی جزئیات دیگر قانون بودجه ۱۴۰۴ نشان می‌دهد که مجموع منابع عمومی دولت ۴۹ میلیون و ۵۶۴ هزار و ۵۵۰ میلیارد ریال تصویب شده است که سهم درآمدهای مصوب بدین گونه لحاظ شده است؛ درآمدهای مالیاتی به میزان ۱۸ میلیون و ۲۰۰ هزار میلیارد ریال، خالص حقوق ورودی گمرکی ۲ میلیون و ۶۴۰ هزار میلیارد ریال، سود سهام شرکت‌های دولتی یک میلیون هزار میلیارد ریال معادل ۱۰۰ همت، مالکیت دولت در بخش ارتباطات ۲۶۰ هزار میلیارد تومان، بهره مالکانه و حقوق دولتی معادن ۵۵۰ هزار میلیارد ریال، درآمد حاصل از فروش کالا و خدمات ۶۰۶ هزار میلیارد ریال و سایر درآمد یک میلیون و ۲۰۸ هزار و ۵۵۰ میلیارد ریال.

مطابق با قانون آیین نامه داخلی مجلس شورای اسلامی، لایحه بودجه در دو بخش احکام بودجه ای و جداول بودجه ای به مجلس شورای اسلامی تقدیم می شود. با تصویب و ابلاغ بخش اول قانون بودجه (شامل احکام ماده واحده) در بهمن ماه سال ۱۴۰۳، بخش دوم لایحه بودجه (شامل جداول کلان بودجه ای) جهت بررسی و تصویب به مجلس شورای اسلامی ارائه شده است. بررسی انجام شده حاکی از آن است که ارقام مربوط به سهم دولت و مناطق نفت خیز، گازخیز و محروم از صادرات نفت خام، میعانات گازی و خالص صادرات گازطبیعی در جداول مطابق احکام بخش اول بودجه لحاظ شده، لکن سهم حساب بهنیه سازی مصرف انرژی ذیل جدول ۱۴ که مربوط به منابع و مصارف هدفمندی یارانه ها که خود دارای کسری قابل توجه است، درج شده است. عدم ارائه جداول شفافیت درآمدهای نفتی، هزینه های شرکت ملی نفت، منابع حساب بهینه سازی مصرف انرژی و حساب سرمایه گذاری نفت و گاز از دیگر مواردی است که علی رغم وجود حکم قانونی در بخش اول بودجه، رعایت نشده است. از جمله مهم ترین نقاط قوت بخش دوم لایحه در بخش برق و انرژی هسته ای نیز می توان به پیش بینی اعتبارات قانونی مربوط به توسعه انرژی های تجدیدپذیر، مجوز انتشار اوراق مالی اسلامی برای تسویه بدهی دولت به صنعت برق و تخصیص بخشی از اعتبار طرح های خاص دارای مجوز تحویل نفت به طرح های انرژی اتمی اشاره کرد. در مقابل، مواردی همچون عدم توجه کافی به اعتبارات لازم برای اجرای ماده (۱۰) قانون مانع زدایی از توسعه صنعت برق و ابهام در برخی منابع درآمدی مرتبط با صنعت برق نیز به عنوان نقاط ضعف اصلی بخش دوم لایحه بودجه قابل ذکر هستند. در گزارش حاضر پیشنهادهایی برای اصلاح بخش دوم لایحه بودجه در بخش انرژی ارائه شده است.

چالش‌های اصلی در تخصیص اعتبارات

با وجود افزایش چشمگیر اعتبارات، لایحه بودجه ۱۴۰۴ تغییراتی را نیز در نحوه تخصیص منابع به همراه داشته است. سازمان امور اجتماعی با کاهش ۴۷ درصدی بودجه نسبت به سال ۱۴۰۳ مواجه شده و همچنین اعتبار تخصیص‌یافته به فرماندهی کل انتظامی جمهوری اسلامی ایران در لایحه بودجه سال ۱۴۰۳ حذف شده است. علاوه بر این، بخشی از اعتبارات سازمان امور اجتماعی از زیر مجموعه اعتبارات هزینه‌ای دستگاه خارج شده و به ردیف‌های متفرقه منتقل شده است؛ اعتبارات وزارت آموزش و پرورش نیز به ذیل جدول اعتبارات متفرقه انتقال یافته‌اند. از سوی دیگر، برای نهاد ریاست جمهوری ردیف اعتباری تحت عنوان «مددکاری و پیشگیری از آسیب‌های اجتماعی» به مبلغ ۲.۰۵۵ میلیارد تومان پیش‌بینی شده است که تعیین منابع آن در زیر دستگاه‌های غیرتخصصی، مباحثی در خصوص شفافیت و کارایی تخصیص اعتبارات ایجاد می‌کند. همچنین، انتقال اعتبار ردیف «550000-98» از جدول شماره ۹ ماده واحده طبق لایحه بودجه ۱۴۰۴ به ذیل ردیف بودجه مددکاری آسیب‌های اجتماعی (طرح نماد) نیز از دیگر موارد انتقال اعتبارات به ردیف‌های متفرقه است.

سقف وام ودیعه مسکن در حال حاضر ۲۰۰ میلیون تومان است که طبق گفته وزیر راه و شهرسازی، پیشنهاد افزایش این وام در بسته حمایتی مستاجران داده شده که قبل از عید به تصویب شورای عالی مسکن می‌رسد.

فرزانه صادق، وزیر راه و شهرسازی در نشست با کمیسیون اصل ۹۰ مجلس از رونمایی بسته حمایتی مستاجران طی سه هفته آینده خبر داد و گفت: امیدواریم بتوانیم این موضوع را در نخستین جلسه شورای عالی مسکن مصوب کنیم.

امروز هم وزیر راه و شهرسازی اعلام کرد: پیشنهاد افزایش وام اجاره برای سال  آینده در بسته حمایتی مستاجران داده شده که بعد از تصویب در شورای عالی مسکن پیش از عید ارائه می شود.

هنوز جزئیات بسته پیشنهادی وزارت راه و شهرسازی در حمایت از مستاجران مشخص نشده، اما آن‌طور که این وزارتخانه گزارش داده، بسته مذکور در راستای تحقق عدالت اجتماعی خواهد بود.

از سوی دیگر حبیب‌الله طاهرخانی ـ معاون مسکن و ساختمان وزیر راه و شهرسازی اعلام کرده است که بسته متنوع تسهیلات‌دهی بخش مسکن تدوین شده است.

وام ودیعه مسکن

وام ودیعه مسکن، یکی از تسهیلاتی است که در جهت کمک به مستاجران کشور در نظر گرفته و پرداخت آن، توسط دولت، از سال گذشته آغاز شده است. ثبت نام وام ودیعه مسکن ۱۴۰۴​، همانند سال گذشته، از طریق سامانه tem.mrud.ir صورت می گیرد و نیاز به مراجعه حضوری، به هیچ یک از نهاد های دولتی مربوطه نمی باشد.

پیش بینی می شود که در سال 1404 نیز همانند سال گذشته، تعداد زیادی از مستاجران، برای دریافت تسهیلات اجاره خانه، در سامانه اعلام شده ثبت نام نمایند. با این وجود، ممکن است درخواست وام تمام متقاضیان، مورد پذیرش قرار نگرفته و تنها افرادی که واجد شرایط ثبت نام تسهیلات وام ودیعه مسکن ۱۴۰۴ می باشند، موفق به دریافت این تسهیلات خواهند شد.

افزایش اجاره‌خانه در سال ۱۴۰۴

اجاره مسکن در سال ۱۴۰۴ طبق رسم سال‌های گذشته احتمالا در فصل گرما نسبت به ماه‌هایی پایانی ۱۴۰۳ تغییر می‌کند. شروع تابستان با فصل جابجایی مستاجران عجین شده و صاحبخانه‌ها افزایش کرایه خانه را به همان بازه زمانی موکول می‌کنند.

نرخ تورم موقعی که این مطلب نگارش می‌شد، طبق آخرین داده‌های رسمی عددی معادل ۳۵.۳ درصد بوده است. این عدد را مرکز آمار ایران اعلام کرده است. به‌زبان ساده نشان می‌دهد در زمستان ۱۴۰۳، میزان افزایش قیمت همه‌جور کالا و خدماتی که برای خانوار ایرانی اهمیت دارد، به‌طور متوسط ۳۵.۳ درصد بیشتر از زمستان ۱۴۰۲ است.

وام ودیعه به ته دیگ رسید!

وام ودیعه مسکن از زمان پیدایش کرونا کمک‌حال مستاجران بوده، اما هنوز خبر رسمی از تخصیص این تسهیلات برای سال ۱۴۰۴ به‌گوش نمی‌رسد.

وام ودیعه مسکن که پنج سال قبل یکی از مصوبات ستاد ملی کرونا بود، تا ۱۴۰۳ در دستور کار شبکه بانکی کشور قرار داشت. مدیر اداره اعتبارات بانک مرکزی ادعا می‌کند در شش ماه ابتدایی سال ۱۴۰۳ حدود ۷۰۰ هزار متقاضی برای دریافت تسهیلات ودیعه مسکن سراغ شعبه‌های مختلف بانکی در سراسر کشور رفتتند.

وام ودیعه مسکن به‌حدود ۶۰۰ هزار متقاضی از این تعداد تعلق گرفته و الباقی هم در صف دریافت تسهیلات حضور داشته‌اند. با این حال انگار برنامه‌ای برای پرداخت تسهیلات ودیعه مسکن در سال آینده وجود ندارد. در سال ۱۴۰۳ رقم وام ودیعه مسکن برای مستاجری که در تهران سکونت داشته، ۲۰۰ میلیون تومان بوده و این بودجه می‌توانست کمک‌هزینه مهمی برای پرداخت پول پیش و هزینه‌های اجاره باشد. اتفاقی که ممکن است در سال ۱۴۰۴ تکرار نشود.

چک الکترونیک چیست؟

پیش نیازهای استفاده از خدمات سامانه چک الکترونیک (چکاد)

سامانه چکاد چیست؟

سامانه چکاد یا چک امن دیجیتال، سامانه‌ای است که فرایندهای مربوط به چک‌های الکترونیک از طریق آن انجام گرفته و امکان استفاده از این نمونه چک را برای مشتریان بانک‌های مختلف، فراهم می‌سازد. به‌عبارت‌دیگر، مشتریان درصورتی‌که قصد ثبت صدور چک را داشته باشند، باید به سامانه چکاد مراجعه نموده و اطلاعات لازم را به‌طور کامل وارد کنند. ازطرف‌دیگر، فرد دریافت‌کننده هم برای ثبت تأیید چک خود، باید به همین سامانه مراجعه نماید. در آخر، فرد گیرنده برای نقد کردن چک هم می‌تواند از این سامانه استفاده کند. مشتریان پس از ورود به سامانه چکاد، باید از طریق گزینه‌های مربوط به نقد کردن، درخواست خود را ارائه دهند. زمانی‌که گیرندگان چک‌های دیجیتال از طریق سایت چکاد برای نقد کردن چک درخواست می‌دهند، درصورتی‌که مبلغ نوشته شده بر روی برگ چک در حساب صادرکننده موجود باشد، بانک آن را کسر کرده و حساب گیرنده را شارژ می‌کند. البته دقت داشته باشید که فرایند کسر موجودی از حساب صادرکننده چک، به‌محض ثبت تأیید آن توسط گیرنده در سامانه چکاد بانک مرکزی انجام می‌شود. در ادامه، هر زمانی‌که فرد گیرنده درخواست نقد کردن را بدهد، این مبلغ به حسابش واریز می‌شود. یعنی گیرندگان چک‌های دیجیتال پس از ثبت تأیید چک، دیگر خیال‌شان از بابت دریافت وجه راحت خواهد بود؛ بنابراین اگر از چک‌های دیجیتال در مبادلات خود استفاده می‌کنید، سعی کنید در اسرع وقت با مراجعه به سامانه چک دیجیتال نسبت‌به ثبت تأیید آن اقدام نمایید.

مهمترین احکام قانون چک الکترونیک:

• تعریف چک الکترونیک: چک الکترونیک، نوعی ابزار پرداخت دیجیتال است که با استفاده از امضای دیجیتال و بسترهای امن بانکی صادر و منتقل می‌شود.
• ارزش قانونی چک الکترونیک: چک الکترونیک همانند چک‌های کاغذی، دارای ارزش قانونی بوده و از نظر حقوقی تفاوتی با آنها ندارد.
• وظایف و تکالیف ذینفعان: در قانون چک الکترونیک، وظایف و تکالیف صادرکننده، گیرنده، بانک صادرکننده، بانک عامل و سایر ذینفعان در خصوص صدور، انتقال، وصول و ضمانت چک الکترونیک به طور شفاف و دقیق مشخص شده است.
• مزایای چک الکترونیک: قانونگذار برای تشویق استفاده از چک الکترونیک، مزایایی از جمله تسریع در فرایند صدور، انتقال و نقد، کاهش هزینه‌ها، افزایش امنیت، و قابلیت پیگیری تراکنش‌ها را برای این نوع چک در نظر گرفته است.
• مجازات‌های متخلفان: قانون چک الکترونیک برای متخلفانی که از صدور، انتقال یا نقد چک الکترونیک بدون رعایت ضوابط قانونی خودداری کنند یا مرتکب تخلفاتی از جمله جعل، سوء استفاده و … شوند، مجازات‌های سنگینی در نظر گرفته است.

گول واریز قلابی را نخورید
اما سود سهام عدالت تنها روش موجود نیست. در شیوه دیگری از کلاهبرداری، پیامکی از واریز پول برای‌تان ارسال می‌شود که در لحظه اول احتمالا شما را هیجان‌زده می‌کند. بعد از دریافت این پیامک، با شما تماس گرفته می‌شود که مبلغ، اشتباهی به حساب شما واریز شده و پول را به شماره کارتی که اعلام می‌شود، برگردانید. این درحالی‌ است که پیامک واریز وجه اصلا از سامانه پیامکی بانک ارسال نشده و از شماره تلفنی متفرقه ارسال شده است که البته ظاهرا کلاهبرداران برای فریب بیشتر از شماره تلفن‌های نسبتا رند و با تکرار چند صفر پشت سر هم استفاده می‌کنند تا به خیال‌شان اختلافی میان این پیامک با پیامک‌های بانک به نظر نرسد.

نکاتی مهمی که مردم در مورد واریز سود سهام عدالت باید بدانند

از آنجا که یکی از شیوه‌های کلاهبرداران این است که همزمان با انتشار خبر توزیع سود سهام عدالت، با ارسال پیامک «نحوه دریافت سود سهام عدالت» از طریق شماره‌های ناشناس، کاربران را به سایت‌های جعلی یا نصب لینک آلوده هدایت می‌کنند و اقدام به خالی کردن حساب بانکی آن‌ها می‌کنند، مردم باید به این نکات توجه داشته باشند:

• دارندگان سهام عدالت برای دریافت سود، نیاز به هیچ اقدامی ندارند و این سود به شماره شبای اعلامی آن‌ها واریز می‌شود.
• برای واریز سود سهام عدالت حتی پیامک هم به دارندگان سهام ارسال نمی‌شود، بنابراین سهامداران نسبت به اقدامات افراد سودجو در این زمینه هوشیار باشند.
• برای دریافت سود سهام عدالت نیازی به مراجعه حضوری و یا ورود سهامداران به سایت یا لینکی در فضای مجازی نیست.
• برای دریافت سود سهام عدالت نیازی به ارسال مدارک سجلی و بانکی افراد به هیچ مرجع و یا بارگزاری مدارک در سایت و لینکی نیست.

لازم به ذکر است، در مواردی که به واسطه کلاهبرداری سایبری حساب افراد خالی می‌شود، اگر فرد قربانی به سرعت و طی یک ساعت اول موضوع را از طریق شماره ۰۹۶۳۸۰ به اطلاع پلیس فتا برساند، مبلغ کلاهبرداری شده به‌حساب وی برمی‌گردد.

انتقاد از برنامه‌های حمایتی سازمان بازنشستگی

امیر رهبر، فعال بازنشسته نیروهای مسلح، با انتقاد از عملکرد سازمان بازنشستگی نیروهای مسلح عنوان کرده است: «این سازمان برنامه مشخصی برای شب عید و ماه رمضان بازنشستگان ندارد.» وی افزود: «با توجه به شرایط سخت اقتصادی و تورم بالا، معیشت بسیاری از بازنشستگان با مشکل مواجه است و انتظار می‌رود مسئولان تدابیری مناسب برای حمایت از این قشر اندیشیده باشند.»

لزوم تخصیص کمک هزینه معیشتی به بازنشستگان

این فعال بازنشسته به واریز مبالغ کمک هزینه معیشتی برای کارکنان اشاره کرد و گفت: «با توجه به توان مالی و دارایی صندوق بازنشستگی نیروهای مسلح، انتظار داریم این کمک هزینه به بازنشستگان نیز تعلق گیرد.» وی تاکید نمود که حق بازنشستگان از لحاظ اقتصادی کمتر از شاغلین نیست و این مسئله باید در سیاست‌گذاری‌های سازمان لحاظ شود.

مبلغ عیدی بازنشستگان چقدر است؟

مطابق مصوبه هیات دولت، مبلغ عیدی بازنشستگان تأمین اجتماعی ۳ میلیون تومان خواهد بود که این رقم با احتساب عائله‌مندی برای بازنشستگانی که صاحب همسر هستند، ۸۶۰ هزار تومان افزایش می‌یابد و به ازای هر فرزند، ۳۶۰ هزار تومان به عیدی این افراد اضافه می‌شود.

بنابراین عیدی بازنشستگانی که صاحب همسر و یک فرزند هستند، مبلغ ۴ میلیون و ۲۰۰ هزار تومان است و به ازای هر فرزند بیشتر، مبلغ ۳۶۰ هزار تومان به عیدی آن افراد اضافه می‌شود.

عیدی بازنشستگان دارای همسر و ۲ فرزند مبلغ ۴ میلیون و ۶۶۰ هزار تومان، عیدی بازنشستگان دارای همسر و ۳ فرزند مبلغ ۴ میلیون و ۹۲۰ هزار تومان و عیدی بازنشستگان دارای همسر و ۴ فرزند مبلغ ۵ میلیون و ۲۸۰ هزار تومان خواهد بود.

واریز کمک هزینه معیشتی بازنشستگان در سال 1404

حقوق بازنشستگان در سال آینده ۲۰ درصد افزایش پیدا می‌کند و این میزان افزایش حقوق برای بازنشستگان تامین اجتماعی، کشوری و لشکری اعمال خواهد شد.

اما افزایش ۲۰ درصدی حقوق بازنشستگان تنها مبلغی نیست که به میزان دریافتی بازنشستگان در سال آینده می‌پردازد، بلکه در سال ۱۴۰۴ طبق برنامه هفتم توسعه، شاهد اجرای ۳۰ درصد متناسب‌سازی حقوق بازنشستگان نیز خواهیم بود.

۴۰ درصد کل متناسب‌سازی حقوق بازنشستگان در سال جاری اجرا شد. بازنشستگان مبالغی را در نیمه اول سال با عنوان علی‌الحساب متناسب‌سازی دریافت کردند و از آبان‌ماه متناسب‌سازی حقوق بازنشستگان به طور رسمی اجرایی شد و مبلغ متناسب‌سازی در فیش حقوقی بازنشستگان درج شد. حقوق بازنشستگان در ماه‌های آذر و دی نیز همراه با اعمال متناسب‌سازی واریز شد و در دو ماه پایانی سال نیز متناسب‌سازی حقوق بازنشستگان اجرا خواهد شد. همچنین ۳۰ درصد دیگر از متناسب‌سازی حقوق بازنشستگان در سال آینده و ۳۰ درصد دیگر در سال ۱۴۰۵ انجام خواهد شد.

تفاوت نرخ بهره بانکی و نرخ بهره بین بانکی

نرخ بهره بانکی همان نرخی است که مردم جهت دریافت وام از بانک پرداخت می‌شود. این نرخ توسط بانک مرکزی تعیین و اعلام می‌گردد. بانک مرکزی براساس سیاست پولی در زمان رکود و تورم سیاست انبساطی و انقباضی را جهت کنترل وضعیت بازار اعمال می‌کنند.

در مقابل نرخ بهره، نرخ بهره بین بانکی وجود دارد. در نرخ بهره بین بانکی، بانک‌ها به یکدیگر وام می‌دهند و نرخی را به عنوان بهره وام در نظر می‌گیرند. نرخ بهره بین بانکی می‌تواند بر نرخ بهره بانکی، تورم، رکود و دیگر بازارهای سرمایه‌گذاری تاثیرگذار باشد.

زمانی که نرخ بهره بین بانکی در مدت طولانی روند صعودی می‌گیرد، نرخ بهره بانکی نیز تحت تاثیر آن افزایش می‌یابد. همچنین در زمانی که نرخ بهره بین بانکی کاهش می‌یابد، سرمایه‌گذاران انتظار دارند تا روند بورس صعودی شود. بنابراین یکی از تفاوت‌های نرخ بهره بانکی و نرخ بهره بین بانکی در تاثیرگذاری آن و همچنین تفاوت در وام‌دهنده و وام‌گیرنده است.

نرخ سود بین بانکی چیست؟

ممکن است بانک‌ها در دوره‌های مالی کوتاه‌مدت روزانه یا هفتگی با کسری یا مازاد نقدینگی روبه‌رو شوند. اگر بانکی دچار کسری نقدینگی شود، باید از طریق وام گرفتن آن را جبران کند تا به حالت تعادل برسد. برای اینکه بانک‌ها برای حل این مشکل به بانک مرکزی نیاز نداشته باشند، بازاری را به نام بازار بین بانکی تشکیل داده‌اند که در آن به یکدیگر وام دهند. اکثر وام‌های بین بانکی سررسید کوتاه‌مدت یک‌هفته‌ای یا کمتر دارند. وام‌دهی بانک‌ها به یکدیگر بر مبنای یک نرخ سودی است که به آن نرخ سود بین بانکی گفته می‌شود.

سود بین بانکی 23.76 درصد شد

گزارش جدید بانک مرکزی از نرخ سود بین بانکی نشان می‌دهد که این نرخ در هفته گذشته هم روند افزایشی را طی کرده و به 23.76 درصد رسیده است.

روند صعودی نرخ بهره بین‌بانکی از بهمن ماه سال گذشته آغاز شد؛ از هفته منتهی به ۳۰ آذرماه، نرخ سود بین‌بانکی وارد کانال ۲۱درصدی شده و تا هفته منتهی به ۱۹ بهمن ماه در همین کانال در نوسان بود ولی از ۲۶ بهمن ماه این نرخ رکورد جدیدی در کانال ۲۲درصدی به ثبت رساند و حالا این نرخ در کانال ۲۳درصدی در نوسان است.

بهره بین بانکی

محمد نادعلی مدیرکل عملیات پول و اعتبار بانک مرکزی گفت: در رابطه با نرخ سود بین بانکی و نحوه تنظیم این نرخ و ارتباط آن با سایر نرخ‌ها در بازارهای دیگر به خصوص بازار سرمایه همیشه میان اقتصاددانان و فعالین بازار اختلافاتی بوده است.

نادعلی با تاکید بر اینکه فقط بانک‌ها و بانک مرکزی در بازار بین‌بانکی حضور دارند و در این بازار میان بانک‌ها مازاد و کسری آن‌ها مبادله می‌شود، اظهار کرد: در واقع در بازار بین‌بانکی، بانک‌هایی که مازاد منابع در حساب‌جاری خود دارند به بانک‌هایی که کسری دارند و برای تسویه حساب خودشان به پول نیاز دارند، سپرده پرداخت می‌کنند و این کار برای تسویه حساب بانک‌ها با یکدیگر انجام می‌شود. نرخ بین بانکی نیز برای انجام چنین عملیات‌هایی در بازار بین‌بانکی در نظر گرفته می‌شود.

وی افزود: منابعی که در بازار بین‌بانکی رد و بدل می‌شود از میان بانک‌ها و بازار بین‌بانکی خارج نمی‌شود و از طرفی از بیرون هم منابع به این بازار امکان ورود ندارند.

نادعلی افزود: نرخ بازار بین‌بانکی با اوراق بدهی دولت کاملاً مرتبط است، اما در رابطه با بازار سرمایه در واقع عوامل بسیاری بر این بازار تأثیر می‌گذارد و با توجه به ماهیت بازار سرمایه و ریسک‌پذیری افرادی که در آن حضور دارند، اخبار اثر بالایی در این بازار دارند.

الزام بانک‌ها به رعایت نرخ سود سپرده‌های ابلاغی

در این خصوص محمدرضا فرزین -رییس کل بانک مرکزی- با تأکید بر رعایت نرخ سود سپرده ابلاغی توسط شبکه بانکی گفت: بانک‌ها موظف به رعایت نرخ سود سپرده‌های ابلاغی هستند و آن دسته از بانک‌هایی که خارج از مقررات بانک مرکزی درباره نرخ سود سپرده‌ها عمل کنند، متخلف بوده و پرونده به هیئت انتظامی جهت بررسی ارسال می‌شود.

همچنین اسفندماه ۱۴۰۲، فرشاد محمدپور -معاون نظارت بانک مرکزی- اعلام کرد: پیرو اخطار بانک مرکزی در سوم اسفند ماه سال جاری خطاب به بانک‌ها و مؤسسات اعتباری غیربانکی در خصوص لزوم رعایت دقیق نرخ سود سپرده‌ها وفق مصوبه شورای پول و اعتبار، تصریح کرد: با توجه به نتایج بازرسی‌های انجام شده در شبکه بانکی کشور، مشخص شد همچنان ۶ بانک، بیشترین تخلفات را در زمینه رعایت نرخ‌های سود سپرده‌ها داشته‌اند.

آن‌طور که کارشناسان می‌گویند نقض ضوابط ابلاغی درخصوص نرخ‌ سود بانکی باعث افزایش بهای تمام‌شده پول در شبکه بانکی کشور و تضییع حقوق سایر ذی‌نفعان و هم‌چنین تهدیدی برای ثبات و سلامت نظام بانکی کشور است. با این حال همواره بین سیاست‌گذار پولی با شبکه بانکی، به‌خصوص بانک‌های خصوصی در زمینه پایبند نبودن به نرخ‌های مصوب سود، چالش‌هایی وجود دارد. به همین دلیل هم بانک‌ها و موسسه‌های اعتباری که از نرخ‌های تعیین‌شده تخطی کنند، به هیئت انتظامی بانک‌ها معرفی می‌شوند.

دهک چیست؟

از لحاظ آماری دهک به معنای یک دهم جمعیت کل کشور و یک مفهوم نسبی و جمعیتی است. به عبارت دیگر دهک ۱۰ معدل ۱۰ درصد از جمعیت کشور خواهد بود که در مجموع و پس از ترکیب آیتم های وسع سنجی  نسبت به مابقی جمعیت کشور وضعیت رفاهی بالاتری دارد.

لازم به ذکر است هر دهک از لحاظ جمعیتی همواره ثابت و به طور متوسط شامل ۸.۵ میلیون نفر است. بنابراین در صورتی که در هر مرحله از وسع سنجی افراد از دهک ۱۰ خارج شده و به دهک های پایین تر بروند، دقیقا معادل تعداد همان افراد از دهک های پایین تر به دهک ۱۰ اضافه می شوند.

روش های استعلام دهک بندی خانوار

افراد برای کسب اطلاع از دهک خانوار خود می توانند از دو روش ذیل استفاده نمایند:

استعلام از طریق سایت وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی: متقاضیان می توانند برای اطلاع از آخرین وضعیت دهک بندی خود به سامانه حمایت به نشانی https://hemayat.mcls.gov.ir / مراجعه کنند. با ورود به سامانه دهک بندی خانوار امکان بررسی و پیگیری واریز یارانه معیشتی برای افراد وجود دارد.

استعلام دهک خانوار از طریق شماره گویا: برای استفاده از این روش متقاضیان باید ابتدا با شماره ۰۹۲۰۰۰۰۶۳۶۹ تماس بگیرند. سپس کد ملی سرپرست خانوار و شماره تلفن شان را وارد کنند. به این ترتیب می توانند از دهک خود مطلع شوند.

استعلام دهک خانوار با کد دستوری

استعلام دهک خانوار و پاسخ به این پرسش که دهک چندم هستم؛  با کد دستوری امکان پذیر نمی باشد اما، یکی از راه های استعلام دهک بندی یارانه ها، شماره گیری کد دستوری ستاره ۴، ستاره ۴۳۸۵۷، ستاره کدملی، مربع (#کد ملی*۴۳۸۵۷*۴*)، از طریق تلفن همراه می باشد.

در توضیح استفاده از این کد دستوری، باید گفت؛ سرپرست خانوار، برای اطلاع از دهک بندی، برخورداری یا عدم برخورداری از یارانه با کمک کد دستوری، باید از طریق شماره همراه منطبق با کد ملی خویش، اقدام به شماره گیری کد دستوری (#کد ملی*۴۳۸۵۷*۴*)، نماید تا وضعیت برخورداری از یارانه، به وی، نمایش داده شود.

شایان ذکر است، در صورتی که شخصی، جزو زیر مجموعه های سرپرست خانوار باشد، می تواند با تلفن همراه منطبق با کدملی خود، کد دستوری (#کدملی*43857*4*)، را شماره گیری کرده و در بخش کد ملی، کد ملی خود را درج نماید تا مطلع گردد، از یارانه، برخوردار است یا خیر؛ چنانچه شخص، از یارانه، برخوردار باشد، پیغامی مبنی بر اینکه یارانه او، برقرار است و نیاز به ثبت نام مجدد نیست، به وی نمایش داده خواهد شد.

استعلام دهک بندی خانوار با تلفن گویا

در توضیح استعلام و تعیین دهک خانوار با تلفن گویا باید گفت، در برخی سایت ها و رسانه های خبری، یکی از روش های استعلام دهک بندی خانوار را استعلام دهک بندی، از طریق تلفن گویای اختصاص داده شده برای این امر ذکر می نمایند و متذکر می گردند که برای استعلام موفقیت آمیز، باید از اطلاعاتی چون کد ملی سرپرست خانوار و شماره همراه وی، مطلع بود.

در اخبار، شماره تلفن ۰۲۱۶۳۶۹ و شماره گویای ۰۹۲۰۰۰۰۶۳۶۹، به عنوان شماره هایی معرفی می گردند که از سوی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، برای پاسخگویی به سوالات شهروندان، در خصوص دهک بندی یارانه، نحوه اعتراض به آن و…، اختصاص داده شده اند.

دولت، امکان ثبت شکایت در خصوص یارانه را پیش بینی نموده و علاقمندان به کسب اطلاعات در خصوص سامانه، مراحل و نحوه ثبت شکایت یارانه می توانند، نسبت به مطالعه مقاله پیشنهادی در لینک در ادامه بخوانید، اقدام کنند.

مرحله جدید دهک‌بندی یارانه خانوارها از چه زمانی آغاز می‌شود؟

با اصلاح نظام یارانه‌ای، دولت در حالی از سال ۱۴۰۱ اقدام به پرداخت یارانه ۳۰۰ و ۴۰۰ هزارتومانی کرد که در راستای عدالت در این پرداخت، قرار شد وزارت رفاه دو بار نسبت به به‌روزرسانی شناسنامه اقتصادی و دهک‌بندی خانوارها، آن هم بر اساس داده‌ها و درآمد سرانه خانوارها مانند حقوق و دستمزد فرد و خانواده، خودرو، حساب بانکی و تراکنش‌ها، حساب ساتنا و پایا و فعالیت در بورس اقدام کند.

با توجه به اینکه یکی از معیارهای دهک‌بندی خانوارها، تراکنش‌های بانکی محسوب می‌شود، اما برخی افراد می‌گویند که به واسطه شرایط شغلشان، گردش حساب‌های بالایی برایشان ایجاد شده و شاید همین موضوع موجب شده است تا در بررسی وضعیت اقتصادی خانوارشان در دهک‌بندی بالایی قرار بگیرند.

علیرضا محمدی، رئیس مرکز مطالعات و اطلاعات رفاه ایرانیان در این باره می‌گوید: مرکز مطالعات و اطلاعات رفاه ایرانیان، در بررسی گردش حساب، سه سال متوالی را لحاظ می‌کند؛ به این معنی که پایا، ساتنا، شاپرک و مانده حساب برای سه سال متوالی بررسی می‌شود.

وی ادامه داد: اما افرادی هم هستند که شغل‌شان تنخواه‌دار و… است؛ این افراد باید برای اینکه با چالش مواجه نشوند حساب خود را از حساب تجاری جدا کنند تا در بررسی وضعیت اقتصادی خانوار آن‌ها نیز اشتباهی رخ ندهد.

سایت دهک بندی یارانه

خانوار‌ها برای اطلاع از آخرین وضعیت دهک بندی خود می‌توانند به سامانه حمایت به نشانی https://hemayat.mcls.gov.ir/ مراجعه کنند.

با ورود به سامانه دهک بندی خانوار امکان بررسی و پیگیری واریز یارانه معیشتی برای متقاضیان وجود دارد. سامانه جدید دهک بندی یارانه به نشانی hemayat.mcls.gov.ir است و افراد می‌توانند با وارد کردن شماره ملی خود، مراحل نام نویسی در سامانه حمایت دهک بندی با کد ملی را انجام دهند.

آموزش اعتراض به دهک بندی یارانه نقدی

بر طبق اعلام وزارت کار، تعاون و رفاه اجتماعی خانوارهایی که به دهک‌بندی خود اعتراض دارند می‌توانند با ثبت تغییرات درآمد، دارایی‌ها و شرایط ویژه خود در سامانه hemayat.mcls.gov.ir، درخواست بررسی مجدد دهک‌بندی خود را ارائه کنند.

۱. آدرس hemayat.mcls.gov.ir را در مرورگر خود وارد نمایید و گزینه «ورود به سامانه حمایت» را انتخاب کنید.

( توجه داشته باشید خدمات این سامانه برای سرپرست خانوار در نظر گرفته شده است، در صورت نیاز به اصلاح ساختار خانوار از طریق دستورالعمل های سازمان هدفمندی و پلیس +۱۰ اقدام فرمایید.)

۲. در قسمت دوم وارد بخش احراز هویت وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی می شوید، گزینه کاربر حقیقی را انتخاب کرده، سپس کد ملی سرپرست خانوار را وارد نمایید و پس درج کد امنیتی بر روی گزینه ورود به سامانه کلیک کنید.

در صورتی که برای اولین بار به نسخه جدید سامانه مراجعه کرده اید، لازم است مراحل ثبت نام را طی کنید.

۳. در این بخش شما وارد پروفایل کاربری خود در سامانه حمایت شده اید و می توانید دهک رفاهی خانوار خود و وضعیت یارانه را مشاهده نمایید.

. در صورت تمایل به ثبت درخواست بازبینی دهک خانوار، بر روی دکمه درخواست بررسی کلیک کنید و مراحل ذیل را دنبال کنید.

پس از تایید موافق نامه، فرایند ثبت درخواست برای شما آغاز می شود.

به روز رسانی دهک بندی خوانوارها، نحوه مشاهده و ثبت اعتراض

در پنل شخصی شما در سامانه حمایت همچنین گزینه‌هایی از جمله «مشاهده اعضای خانوار»، «مشاهده شناسنامه اقتصادی اجتماعی» و «درخواست بررسی» دیده می‌شود.

در بخش شناسنامه اقتصادی اجتماعی خانوار این موارد مشخص شده است: اطلاعات خانوار: با انتخاب این گزینه، اطلاعات اعضای خانوار شما از جمله نام، نسبت (عضو یا سرپرست) نمایش داده می‌شود. اطلاعات خودرو: در صورتی که خودرویی به نام هر یک از اعضای خانوار باشد، در این قسمت نام مالک، نوع و تیپ خودرو، مدل و پلاک ثبت شده است. اطلاعات درآمد: نام و درآمد ثبتی (ریال) هر یک از اعضای خانوار در اینجا مشخص است. اطلاعات تراکنش‌های بانکی: اطلاعات این بخش بر اساس داده‌های اخذشده از بانک مرکزی است و جمع خرید همه اعضای خانوار شما از طریق کارت‌های بانکی در سال‌های مختلف را نمایش می‌دهد. اطلاعات بورس: در این قسمت فقط نام اعضایی از خانوار که در بازار بورس و سرمایه‌گذاری فعالیت می‌کنند نمایش داده می‌شود.

افزایش سن بازنشستگی

افزایش سن بازنشستگی در سال ۱۴۰۳ تعیین تکلیف می‌شود؟

مدیرعامل سازمان تامین اجتماعی نیز در مورد افزایش سن بازنشستگی گفت: افزایش سن بازنشستگی موضوعی حاکمیتی است. یک موضوع بیمه‌ای صرف نیست و حوزه‌های تولید و کسب و کار نیز در آن نظر دارند و اقتضائات حوزه تحولات جمعیتی، ورود به این اصلاحات را الزامی کرده است. کشورهای مختلف هم در این خصوص تجربیاتی دارند. تحولات جمعیتی، سن امید به زندگی، ناپایداری صندوق‌های بازنشستگی و شرایط حوزه کسب و کار و مسائل متعدد دیگر، پرداختن به اصلاح سن بازنشستگی را الزامی می‌کند.

میرهاشم موسوی اظهار داشت: این کار بسیار دیر شروع شده است و تقریباً همه صندوق‌ها هم شرایط ضریب پشتیبانی ضعیف‌تری نسبت به تأمین‌اجتماعی دارند. اصلاحات را باید همه‌جانبه در نظر بگیریم که حوزه‌های حاکمیتی، کارفرمایی و کارگری را شامل شود. قانون افزایش سن بازنشستگی، حالت اختیاری دارد و روند بسیار کندی را در پیش گرفته است. البته قانون افزایش سن بازنشستگی هنوز ابلاغ و اجرایی نشده اما از ابتدای سال آینده اگر این قانون ابلاغ بشود، اجرایی می‌شود.

افزایش سن بازنشستگی چه زمانی اجرایی می‌شود

سید صولت مرتضوی، وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی در مورد زمان اجرای قانون افزایش سن بازنشستگی گفت: این قانون در سال ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴ اجرایی نمی‌شود بلکه در سال ۱۴۰۵ عملیاتی خواهد شد. این طرح مشمول کسانی می‌شوند که ۲۸ سال سابقه خدمت دارند و افرادی که ۲۹ و ۳۰ سال سابقه خدمت دارند مشمول این طرح نمی‌شوند.

معاون بیمه ای سازمان تامین اجتماعی نیز در این باره گفت: اجرای افزایش سن بازنشستگی از اول فروردین‌ سال ۱۴۰۳ است اما قانونگذار شرطی در این قانون قید کرده است مبنی بر اینکه هر فرد براساس قوانین قبلی می‌تواند با رعایت قانون بازنشسته شود. به طوری که نحوه محاسبه مستمری به نسبت «سنوات اشتغال» به «سنوات الزامی اشتغال» خواهد بود. اجرای ماده ۲۹ برنامه هفتم و شرایط بازنشستگی منوط به تدوین و ابلاغ آیین‌نامه است، اما عملیاتی شدن آن مطابق قانون برنامه هفتم توسعه از اول فروردین‌ماه سال ۱۴۰۳ قابل انجام خواهد بود.

محمد محمدی افزود: به طور مثال تصور کنید یک خانم با ۴۲ سال سن و ۲۰ سال سابقه اشتغال در سال آینده درخواست بازنشستگی می‌کند. از همین رو باید حدود سه ماه اضافه کار کند و سپس زودتر از زمان موعد، بازنشسته شود. این اختیار داده شده تا هر فردی براساس قوانین قبلی و با رعایت نسبت اشتغال به نسبت الزام اشتغال درخواست بازنشستگی دهد.

وی تاکید کرد: باتوجه به اینکه در برخی دستگاه‌ها و نهادها زمانی که افراد به ۳۰ سال سابقه خدمت می‌رسند باید بازنشسته شوند، اما در این قانون گفته شده فرد می‌تواند با اجازه دستگاه، به اشتغال خود ادامه دهد.

نگاهی به سن بازنشستگی در قانون تامین اجتماعی

البته ماده ۷۶ قانون تامین اجتماعی نیز به موضوع بازنشستگی پرداخته است بر اساس این ماده، مشمولان این قانون با داشتن شرایط حداقل ۱۰ سال پرداخت حق بیمه مقرر، قبل از تاریخ تقاضای بازنشستگی و رسیدن سن مرد به ۶۰ سال و زن به ۵۵ سال تمام امکان استفاده از خدمات بازنشستگی برای این افراد فراهم است. ماده ۷۷ این قانون نیز به میزان مستمری پرداخته است. بر اساس این ماده مقدار مستمری یک‌سی و پنجم متوسط مزد یا حقوق بیمه شده ضرب در سنوات پرداخت حق بیمه است مشروط بر آنکه از صددرصد متوسط مزد یا حقوق تجاوز نکند. در تبصره قانونی آن نیز متوسط مزد یا حقوق برای محاسبه مستمری آمده که متوسط آن عبارت است از مجموع مزد یا حقوق بیمه شده که براساس آن حق بیمه پرداخت شده ظرف ۲ سال آخر پرداخت حق بیمه تقسیم بر ۲۴ خواهد بود.

اما و اگرهای زمانِ اجرای قانون افزایش سن بازنشستگی

دلایل نمایندگان موافق و مخالف در مورد افزایش سن بازنشستگی

علی بابایی کارنامی از مخالفان این طرح عنوان کرد که در این بند سن بازنشستگی برای گروه‌های مختلف شاغلان افزایش پیدا کرده است. قطعا تصویب این بند تبعات اجتماعی به همراه خواهد داشت و باعث ایجاد نگرانی در شاغلان می‌شود. از طرف دیگر شیوه پرداخت حقوق و دستمزد را برهم می‌زند. در این بند فرمول پیچیده‌ای برای تعدادی از شاغلان در نظر گرفته شده و سن بازنشستگی را افزایش دهد.

سیدمحمدرضا میرتاج‌الدینی در موافقت با این بند از لایحه بیان کرد: دولت نیز با آن موافق است. اکنون در دنیا میانگین سن بازنشستگی بالای ۶۳ سال است، از سوی دیگر در کشور ما به دلیل تقویت سلامت و بهداشت امید به زندگی افزایش پیدا کرده اما سن بازنشستگی ۵۰ سال است فرد بازنشسته نمی‌رود در خانه بنشیند بلکه جای دیگر مشغول کار می‌شود و این امر برای جذب جوانان در عرصه اشتغال مفید نیست.

ارکانی  عضو کمیسیون برنامه و بودجه نیز می گوید دولت به علت عدم توان مدیریت صندوق‌های بازنشستگی و تأمین اجتماعی به دنبال رفع ناترازی این صندوق‌ها است اما مجلس همه تلاش خود را کرده تا با کنترل تصمیمات دولت در این حوزه، کمترین فشار به مردم بیاید.

محسن زنگنه سخنگوی کمیسیون تلفیق در دفاع از این بند از لایحه برنامه بیان کرد: اکنون سن امید به زندگی به ۷۶ سال و در زنان به ۷۸ سال رسیده است و در یک سازمانی مانند آموزش و پرورش میانگین سن بازنشستگی ۴۸ تا ۵۰ سال می‌باشد، یعنی فرد بازنشسته از ۵۰ سالگی تا ۷۸ سالگی شغلی ندارد.

همستر کامبت چیست؟

همستر کامبت یک بازی در سبک Tap to Earn و رباتی تلگرامی است. بازیکنان در همستر کامبت باید با زدن روی یک سکه درون بازی مقدار بیشتری توکن جمع کنند. این توکن‌ها ممکن است در آینده در قالب ایردراپ بین بازیکنان همستر کامبت توزیع شود.

همستر کامبت مدعی است که ۲۰۰ میلیون بازیکن دارد. برنامه ایردراپ بازی همستر کامبت به چهار بخش تقسیم می‌شود؛ مذاکره با صرافی‌ها، مذاکره با مارکت میکرها، انجام چند همکاری کلیدی با مجموعه‌های مختلف و در نهایت تهیه فهرستی برای تسک‌های ایردراپ. از بین این مراحل ۳ مرحله پشت سر گذاشته شده و مرحله تهیه لیست تسک‌های شرکت‌داده شدن در ایردراپ همستر کامبت باقی مانده است. درون بازی هم گفته می‌شود که ایردراپ همستر کامبت به‌زودی اتفاق خواهد افتاد.

همستر کمبات ارزش بازی کردن دارد؟

همستر کامبت تاکنون در جذب کاربر و درگیرکردن افراد مختلف به بازی موفق ظاهر شده است. توکن این پروژه قرار است روی بلاکچین تون کوین عرضه شود و همکاری‌های قابل‌قبولی نیز با شرکت‌های فعال در حوزه ارزهای دیجیتال داشته است. در مجموع، فعالیت در همستر کمبات، به غیر از زمان، فعلاً هزینه‌ای برای افراد ندارد. تصمیم درباره بازی کردن در همستر کامبت، بسته به شرایط و علاقه هر فرد می‌تواند متفاوت باشد. درمورد آینده این بازی هم، همه چیز بستگی به تصمیم‌های تیم همستر کمبات و موفقیت آنها در جلب توجه کاربران بیشتر و درگیرکردن شرکت‌های فعال در زمینه ارزهای دیجیتال دارد.

همستر کمبت قانونی است؟

دنیای ارزهای دیجیتال تا حد زیادی غیرقابل پیش‌بینی است. همستر کمبات تاکنون همکاری‌های قابل‌قبولی با شرکت‌های فعال در این حوزه داشته است و فعالیت مشکوکی از طرف تیم این پروژه دیده نشده است که بتوان گفت به دنبال کلاهبرداری از کاربران خود از روش‌های غیرقانونی هستند. با این حال، همواره بهتر است جانب احتیاط را رعایت کرده و نکات امنیتی مربوط به ارزهای دیجیتال را در انجام این بازی نیز رعایت کنیم. برای مثال، توصیه می‌شود از وصل‌کردن کیف پول اصلی خود به همستر کمبات یا بازی‌های تلگرامی مشابه خودداری کرده و در صورت نیاز، از کیف پول‌های جایگزین بدون موجودی استفاده کنید.

آموزش استخراج همستر کامبت

برای شروع آموزش ماین همستر کامبت و دسترسی به ربات اصلی این بازی، باید از این لینک وارد ربات بازی شوید. با مراجعه به این ربات به صفحه‌ای منتقل می‌شوید که از چهار بخش اصلی تشکیل شده است که در ادامه هر یک را توضیح می‌‌دهیم.

1. بخش صرافی (Exchange): در این بخش، شما انتخاب می‌کنید که ریاست کدام صرافی را مد نظر دارید. برای مثال، صرافی‌های نظیر بایننس، بینگ‌ایکس و دیگر صرافی‌های معتبر در این بخش وجود دارند. فعلاً اطلاعات دیگری درباره این بخش از سمت توسعه‌دهندگان بازی منتشر نشده است. علاوه بر این، شما با کلیک بر روی شخصیت همستر می‌توانید این ارز را استخراج کنید. توجه داشته باشید که هر کلیک یک ارز ماین می‌کند، اما با استفاده از امکانات داخلی بازی می‌توانید سرعت ماین را افزایش دهید.

2. بخش (Mine): در این بخش با انجام برخی وظایف ساده، مثل مشاهده تبلیغات یا خواندن مقالات، می‌توانید میزان سود خود در ساعت (Profit per Hour) را افزایش داده و زمانی که در ربات نیستید، به صورت خودکار ارز دیجیتال برای شما استخراج شود. البته، فراموش نکنید که با کلیک بر روی هر گزینه از شما سکه دریافت می‌شود، اما در نهایت سود ساعتی شما بیشتر خواهد شد.

3. بخش دوستان (Friends): در این بخش می‌توانید با دعوت دوستان خود و از طریق سیستم رفرال (Referral) به صورت رایگان این ارز دیجیتال را بدست آورید. به ازای هر دعوت 2000 سکه دریافت می‌کنید و اگر فرد دعوت‌شده اکانت پرمیوم تلگرام داشته باشد، 25000 سکه به عنوان پاداش دریافت خواهید کرد.

4. بخش کسب درآمد (Earn): با کلیک بر روی این بخش می‌توانید در ازای انجام برخی کارهای ساده، ارز دیجیتال بیشتری کسب کنید. برای مثال، در بخش Daily Reward می‌توانید روزانه به صورت رایگان سکه دریافت کنید یا با انجام برخی ماموریت‌های ساده مثل پیوستن به کانال تلگرام بازی سکه دریافت کنید. این بخش خیلی جذاب است، چون در طی 10 روز به شما 6 میلیون سکه رایگان پرداخت می‌کند. حتی اگر در روز استخراج نمی‌کنید، حتماً به این بخش سر بزنید و با کلیک بر روی دکمه Claim جایزه روزانه خود را دریافت کنید.

در بخش Tasks نیز یکسری فعالیت وجود دارد که با انجام آن‌ها می‌توانید سکه کسب کنید. برای مثال، عضو شدن در کانال‌های تلگرامی، دنبال کردن اکانت ایکس، انتخاب صرافی و دعوت از 3 دوست به شما سکه پرداخت می‌کند.

5. بخش بوست (Boost): در این بخش یکسری گزینه وجود دارد و با فعال‌سازی آن‌ها می‌توانید انرژی استخراج خود را چند برابر کنید. در حالت عادی شما هر ساعت می‌توانید 1000 کوین را استخراج کنید و برای بازیابی انرژی باید یک ساعت منتظر بمانید، اما با فعال‌سازی گزینه Full Energy این محدودیت را حذف می‌کنید. در حال حاضر، بازی 6 عدد فول انرژی را به صورت رایگان در اختیار شما قرار می‌دهد تا هر زمان که خواستید از آن استفاده کنید.

یکی دیگر از گزینه‌های این بخش، آپشن Multitap است که با پرداخت 2 هزار سکه می‌توانید سرعت کلیک خود را افزایش دهید. گزینه Energy Limit نیز محدودیت انرژی شما را از بین برده و ظرفیت انرژی را از 1000 کوین بیشتر خواهد کرد. اگر می‌خواهید بیشتر از دیگران ماین کنید،پیشنهاد می‌شود حتماً از گزینه‌های این بخش استفاده کنید.

6. بخش Airdrop: در این بخش اخیرا یک تسک فعال شده که می‌توانید ولت خود را به بازی متصل کنید باید به این نکته توجه کنید برای فروش همستر کامبت ابتدا باید ولت تون کیپر خود را در این قسمت اضافه کنید همچنین، با کلیک بر روی آن فهرست برنامه‌های دیگر بازی همستر کامبت را می‌توانید مشاهده می‌کنید.

کاربران می‌توانند به دو روش در همستر کمبات سکه جمع کنند: ضربه‌زدن روی صفحه (Tap to Earn) و جمع‌آوری خودکار سکه با سیستم پرافیت ساعتی (profit per hour) که مستلزم خرید و ارتقاء کارت‌ها است.

این موضوع که تعداد سکه‌ها را افزایش دهیم یا میزان پرافیت ساعتی، به یکی از مهم‌ترین سؤالات کاربران تبدیل شده است. در ابتدای ورود به بازی ناچار هستید با ضربه‌زدن سکه جمع کنید تا بتوانید برای خرید و ارتقاء کارت‌های داخل بازی همستر کامبت، سکه‌ها را خرج کنید. هرچقدر که به مراحل (level) بالاتری بروید، حتی با این که انرژی و تعداد سکه دریافتی برای هر ضربه افزایش پیدا می‌کند، تاثیر ضربه زدن روی صفحه کمتر می‌شود و درنهایت پرافیت تعیین‌کننده خواهد شد.

خرید کارت‌ها به افزایش پرافیت ساعتی شما کمک می‌کند؛ یعنی پس از مدت کوتاهی دیگر لازم نیست روی صفحه ضربه بزنید زیرا به میزان پرافیت ساعتی‌تان، بازی به‌طور خودکار و بسیار بیشتر از زمانی‌که روی صفحه می‌زدید، برایتان سکه جمع‌آوری خواهد کرد.

هنوز دقیقاً مشخص نیست معیار نهایی همستر کامبت برای ایردراپ توکن‌های پروژه چه‌چیزی خواهد بود. برخی باور دارند ترکیبی از پرافیت و تعداد سکه‌ها بهترین گزینه است؛ اما این مورد به‌طور رسمی قابل تأیید نیست.

همستر کامبت چندی پیش در پیش‌بازار صرافی Gate.io لیست شده است؛ جایی‌که افراد می‌توانند معاملات توکن مذکور را قبل‌از عرضه‌ی رسمی و در محیطی شبیه‌سازی‌شده با پول واقعی تجربه کنند. قیمت هر واحد همستر کمبت که با نماد HMSTR شناخته می‌شود در صرافی Gate حتی به ۰٫۴۳ دلار هم رسید و البته از آنجا که بازار پیش‌ازعرضه نوسانات شدیدی دارد، نمی‌توان از کاهش یا افزایش قیمت مطمئن بود.

توکن همستر در ۱۷ ژوئن (۲۸ خرداد) در بازار پیش‌ازعرضه صرافی کوکوین نیز لیست شد و آخرین قیمت معامله‌شده‌ی HMSTR در کوکوین به ۰٫۰۰۰۰۱ دلار رسید. قیمت دقیق و نهایی توکن HMSTR هنوز مشخص نیست و پس‌از لیست‌شدن رسمی پروژه در صرافی‌ها تعیین خواهد شد.

بهترین بازی‌های مشابه نات کوین و همستر؛ کسب درآمد با ضربه

Tap to Earn چیست؟

بازی‌های تپ تو ارن (Tap to Earn) یا T۲E نوعی از بازی‌های کریپتویی درآمدزا (Play to Earn یا P۲E) هستند که به کاربران اجازه می‌دهند با ضربه زدن روی صفحه نمایش گوشی هوشمند خود و انجام وظایفی ساده، توکن‌های بازی را کسب کنند. این بازی‌ها معمولاً در پلتفرم پیام‌رسان تلگرام (Telegram) ارائه می‌شوند و به کاربران امکان می‌دهند بدون نیاز به سرمایه‌گذاری اولیه، درآمد دلاری کسب کنند. تلگرام در چند سال اخیر با رونمایی از کوین اختصاصی خود، یعنی تن کوین (TON) توانسته محبوبیت بیشتری نسبت به پیام‌رسان‌های دیگر بین کاربران کریپتوکارنسی به‌دست بیاورد.

مکانیزم اصلی بازی‌های تپ تو ارن بسیار ساده است. کاربران با ضربه زدن روی صفحه نمایش، امتیاز یا توکن‌های درون بازی کسب می‌کنند. این توکن‌ها می‌توانند برای ارتقای سطح بازی، خرید آیتم‌های درون بازی در قالب NFT یا حتی تبدیل به رمزارز‌های واقعی مورد استفاده قرار گیرند.

کسب درآمد از بازی بلوم (Blum) با ضربه زدن

بازی بلوم (Blum) یکی از گیم‌های محبوب Tap to Earn است که توسط صرافی بایننس (Binance) پشتیبانی می‌شود. البته Blum یک صرافی هیبریدی است که همانند نات کوین، بازی خود را در بستر پیام‌رسان تلگرام ارائه کرده و به کاربران اجازه می‌دهد تا با انجام وظیفه‌های بخصوصی، توکن‌های بلوم کسب کنند.

البته لازم به ذکر است که در زمان نگارش این مقاله، بازی Blum تنها با وارد کردن ایمیل و قرار گرفتن در لیست انتظار (Waitlist) قابل اجراست. همچنین کانال تلگرامی بلوم بیش از ۶.۵ میلیون عضو دارد و بیش از ۱۰ میلیون کاربر هم در این بازی ثبت نام کردند.

بازی تپ تو ارن CEX.IO

CEX.IO پلتفرم معاملاتی رمزارز است که بازی تپ تو ارن اختصاصی خود را نیز ارائه می‌دهد. این بازی T۲E درست همانند تپ سواپ و Blum، به کاربران امکان داده تا با ضربه زدن روی صفحه موبایل خود و انجام وظایف مختلف، توکن‌های CEXP کسب کنند و از مزایای اکوسیستم CEX.IO هم بهره‌مند شوند.

کسب کوین در بازی CEX.IO به مراتب دشوارتر از بازی‌هایی مثل تپ سواپ، همستر کامبت یا نات کوین است. محدودیت‌های زمانی، وظایف دشواری مثل ثبت‌نام و احراز هویت در صرافی CEX.IO و نیاز بیشتر به دعوت دوستان باعث شده که CEXP‌ها پول سخت‌تری باشند.

بازی یس کوین (YesCoin)

به جرأت می‌توان گفت که بازی جنجال‌آفرین لیست بهترین بازی‌های تپ تو ارن، یس کوین (YesCoin) نام دارد. چیزی که یس کوین را جنجالی کرده، اولاً شایعاتی از ارتباط عوامل ساخت نات کوین، با این پروژه است. البته اینکه منظور از یس کوین دقیقاً چه پروژه‌ایست هم اهمیت دارد!

اگر در نوار جستجوی تلگرام عبارت «Yes coin» را جستجو کنید، با دو پروژه روبرو خواهید شد. یکی طراحی پیکسلی و نوآورانه‌ای دارد و دیگری از طراحی مینیمال، با لوگویی به شدت مشابه با نات کوین استفاده می‌کند.

برخلاف نسخه مینیمال، یس کوین پیکسلی طراحی جالب و نویی دارد، همچنین تیک آبی آن در X باعث شده که کاربران بیشتری به سمت آن روانه شوند. با توجه به اینکه نسخه پیکسلی، ظاهر معتبرتر و بیشتر از ۱۱ میلیون کاربر دارد، ما هم بیشتر به این نسخه می‌پردازیم.

شروع فرآیند جذب توکن YES هم بسیار ساده است. تنها کافی‌ست به ربات تلگرامی یس کوین مراجعه کنید و با انتخاب گزینه «Play» شروع به بازی کنید.

بازی‌های تپ تو ارن (Tap to Earn) با مکانیزمی ساده و قابل درک برای کاربران عمل می‌کنند. این بازی‌ها معمولاً با پلتفرم‌های پیام‌رسانی مانند تلگرام ادغام شده‌اند و از طریق ربات‌های اختصاصی در دسترس همه کاربران قرار می‌گیرند.

کاربران با ملحق شدن به ربات بازی و ایجاد حساب کاربری با چند کلیک ساده، می‌توانند بازی را شروع کنند. سپس، با ضربه زدن روی دکمه‌هایی مشخص در رابط کاربری، امتیاز‌ها یا توکن‌های درون بازی را جمع‌آوری می‌کنند. هر ضربه، مقدار مشخصی از توکن‌ها را به حساب کاربر اضافه می‌کند.

البته علاوه بر ضربه زدن، بازی‌های تپ تو ارن معمولاً وظایف و چالش‌های دیگری نیز ارائه می‌دهند تا کاربر را بیشتر درگیر کنند و علاوه بر آن، جامعه خود را هم بزرگ‌تر کنند. با اینکه اینگونه بازی‌ها در ظاهر با هم تفاوت دارند، ولی ایده اصلی و گیم پلی آن‌ها کاملاً شبیه بهم هستند.

چکیده گزارش

سخن اول

امروز نهاد دانشگاه در ایران علاوه بر مسائل مزمن و قدیمی، با تنگناها و تهدیدهای جدیدی روبه رو است که با غلبٔه سیاستهای امنیتی و مداخله گری های سیاسی، این وضعیت و فرآیند توسعٔه علمی کشور به بحران نزدیک شده است. در چنین شرایطی، جمعی از متخصصان علمی، فعالان دانشگاهی و مدیران سابق آموزش عالی به دعوت سید محمد خاتمی برای شناخت همه جانبه و ارزیابی کارشناسانه مسائل، تنگناها و بحرانهای کنونی این حوزه و راه های برون رفت از این وضعیت گرد هم آمدند و طی جلسات فشرده ضمن توصیف و تبیین نقش ها و مسائل بنیادین نهاد دانشگاه و موانع توسعٔه علمی کشور به ضرورت های پیش رو برای برون رفت از این وضع پرداختند. آنان نگرانی و نارضایتی و اعتراض بخش بزرگی از استادان و دانشجویان و خانواده دانشگاهیان را از دخالتهای مکرر و متنوع دستگاههای مختلف امنیتی و سیاسی و ایدئولوژیک در تعیین وضعیت و امنیت شغلی و تحصیلی خود مسالهای خطیر دیده و رفع آن را رسالتی ملی هم برای حکومت و هم برای جامعٔه مدنی دانستند. به نظر آنان مقدم بر هر تجویز و جهت گیری سیاسی باید به این سه پرسش پاسخ داد که معیارهای جهانی و ملی برای شناخت مسائل دانشگاه کدام اند؟ اساسی ترین مسائل و تنگناها و بحرانها در برابر نهاد دانشگاه چه هستند؟ چه ضرورت ها و چشماندازهایی برای افق گشایی از شرایط کنونی وجود دارد؟

۱. مسأله تاریخی دانشگاه و توسعٔه علمی در ایران

دانشگاه در ایران پیشینٔه تمدنی و تاریخی درخشان دارد و در دوران معاصر هم نقش ها و دستاوردهای مثبت در تحولات ایران داشته است؛ اما به رغم اینها با مسائل چندلایه و بنیادین و چالشهای مهمی مواجه بوده و هست. پس از پیروزی انقالب اسلامی و با گذشت بیش از چهار دهه تلاش برای حل آنها، متأسفانه بسیاری از مسائل و تنگناها همچنان در متن کشمکش های میان نهاد دانشگاه و خواست نظام سیاسی هنوز بر جای مانده است. مسأله تاریخی دانشگاه در ایران کم کردن فاصلٔه علمی هم با جهان جدید و هم با دوران درخشان تمدن ایرانی و اسلامی به اتکا نقش ها و کارکردهای مستقل و درونی این نهاد است.

2. مبانی و معیارهای جهانی و ملی نهاد دانشگاه

پنج معیار بنیادین در جهان کنونی دانشگاه را به نهادی علمی و مؤثر تبدیل کرده است: یکم: استقلال و خودگردانی دانشگاه، دوم: باور به آزادی علمی، سوم: پذیرش سرشت جهانی علم، چهارم: التزام اجتماعی دانشگاه و پنجم: اولویت توسعٔه علمی.

3. دانشگاه و توسعٔه علمی در ایران؛ مسائل و تهدیدها

بر پایٔه مؤلفه ها و معیارهای سازنده دانشگاه معیار در جهان کنونی، می توان پنج بحران برآمده از مسائل و تنگناهای مزمن و جدید دانشگاه را در ایران چنین برشمرد:

۳.۱. بحران کارکرد و اثربخشی دانشگاه

حاصل وضعیتی است که ایفای نقش مؤثر توسعه ای، علمی، اجتماعی و سیاسی دانشگاه را با اختلال مواجه کرده است. مؤلفه های معکوس این بحران تضعیف استقلال دانشگاه، تحدید آزادی های آکادمیک، امنیتی شدن و ایدئولوژیک شدن دانشگاه، انسداد فضای فعالیت های دانشجویی و تشدید سلطٔه بوروکراسی دانشگاهی بر استادان و دانشجویان است که با نقض و نادیده گرفتن استقلال نهادی دانشگاه، حرمت و حقوق دانشگاهیان و دانشجویان، شأن و نقش مدیریت های دانشگاهی، بینش و کنش علمی و امکان فعالیت های آزادانه و مستقل نهادی، کارکرد مؤثر دانشگاه را مختل کرده است.

۳.۲. بحران کیفیت آموزش عالی

تحولات جمعیتی و اجتماعی پس از انقلاب، انقلاب فرهنگی و تعطیلی دانشگاه ها، ادغام و انحلال مؤسسه های آموزش عالی و وقفٔه چند ساله در پذیرش دانشجو بود که با ایده همگانی کردن آموزش عالی و تأسیس مراکز آموزش عالی جدید و سراسری، تأسیس دانشگاه آزاد اسلامی و بعد از آن تأسیس دانشگاه های پیام نور و علمی-کاربردی به رغم برخی ضرورت های اولیه، به افزایش ظرفیت پذیرش دانشجو در کشور انجامید. رشد پذیرش دانشجویی در حالی صورت گرفت که با افزایش شمار اعضای هیأت علمی همراه نشد؛ به گونه ای که نسبت استاد به دانشجو از یک عضو هیأت علمی به هفت دانشجو در سال 13۵7 به یک عضو هیأت علمی به ۵3 دانشجو در سال 138۴ و یک عضو هیأت علمی به ۶۶ دانشجو در سال 1392 تنزل یافت. علاوه بر سیطره کمیت و توده ایسازی آموزش عالی، رویکردها و سیاست های دیگری چون تمرکز صرف بر وجه آموزش و مهارت افزایی، کاربرد روش ها و معیارهای غیرعلمی در گزینش هیأت علمی و پذیرش دانشجو، و تداوم توسعٔه بدون برنامٔه دانشگاه ها و مؤسسه های آموزش عالی دولتی، غیردولتی، غیر انتفاعی و وابسته به نهادهای حاکمیتی، بر دامنٔه بحران کیفیت آموزش عالی افزوده است. توقف بیشتر آموزش عالی در الگوی نسل اول دانشگاهی یعنی تربیت نیروی متخصص بر اساس آموزش و عقب ماندن از نسل های دانشگاهی پژوهش محور، کارآفرین، دانشگاه با مسئولیت اجتماعی مبنا قراردادن پروژه خالص و نقش تمدنی و اخیرا سازی در گزینش و جذب هیأت علمی و دانشجویان دوره های دکتری نظیر پدیده پردامنٔه بورسیه ها از جمله عوامل دیگر در افت کیفیت علمی دانشگاهها شده است.

۳.۳. بحران عدالت

عدالت آموزشی از مهمترین مصادیق و زمینه های تحقق عدالت در جامعه است. با این حال شواهد و مؤلفه های مهمی نشان میدهند که این وجه از عدالت امروز با تهدیدهای جدی مواجه شده است. بازتولید نابرابری طبقاتی متأثر از ساختار طبقاتی پذیرفته شدگان در دانشگاه، تنوع زدایی از دانشگاه ها نشأت گرفته از سیاست بومی گزینی در آموزش عالی، ( نابرابری زنان در دسترسی به فرصت های آکادمیک ) متأثر از اعمال سیاست های سهمیه بندی جنسیتی در برابر تحرک چشمگیر علمی زنان، ( اعمال سهمیه های نامتعارف و تغییر ساختار دانشگاه ) تعمیم سهمیه رزمندگان و ایثارگران دوران دفاع مقدس به دوره های پس از جنگ ( و نابرابری های جدید علمی در پذیرش دانشجو و دستیار پزشکی ) به دلیل توجه حداکثری داوطلبان برخوردار از سهمیه های خاص به رشته های پزشکی و محدودیت سهمیه های آزاد در قبولی، از اهم تهدیدهایی است که عدالت آموزشی را تحت تأثیر قرار داده است.

۳.۵. بحران حکمرانی علم و دانشگاه

شیوه مدیریت دانشگاه ها و حکمرانی بر علم و نظام آموزش عالی، تحقیقات و فناوری، امروز با مسائل و چالش های عمدهای روبهرو شده و در برخی از موارد به وضعیت بحرانی رسیده است. مستعمراتی شدن نهاد علم و دانشگاه در حکمرانی، عمالً قابلیت های خلق و ارائه دانش در نهادهای علم را محدود کرده و به جای جریان آزاد دانش انتقادی به پدیده هایی نظیر دانش مقفل و دانش مسخر، میدان داده است. غلبٔه شبه علم بر علم و جایگزینی گفتمان های شبه علم و ضدعلم با گفتمان های علمی، مدیریت سیاست زده در دانشگاه و فشار برای تابعیت مدیریت های نهاد علم از نهاد قدرت، سرمایه گذاری نامتناسب در پژوهش، بیرون رانده شدن دانشگاه از چرخٔه فناوری و ناکارآمدی اقتصاد آموزش عالی از جمله مهمترین مصادیق وضعیت بحرانی در حکمرانی نهاد علم در شرایط کنونی است.

۳.۴. بحران ارتباطات جهانی دانشگاه

امروز دانشگاه به عنوان کانون اصلی نهاد علم نمی تواند گسسته از سرشت جهانی علم و منفعل در ارتباطات علمی با جهان به حیات مؤثر خود ادامه دهد. با این حال؛ یکم، گسست از سرشت جهانی علم خود را در فرایند ناکارآمد مراودات علمی و تبادل استاد و دانشجو با مراکز علمی معتبر جهانی نشان داده است. دوم، اختلال در ارتباطات علمی بین المللی، همکاری های نهادی بین دانشگاهی و تأسیس نهادهای آموزشی و پژوهشی مشترک و جهانی را در سطح نازلی قرار داده است. سوم، عقب ماندگی در استفاده از ظرفیت های جدید و فرصت های مجازی ارتباطات علم، تحت تأثیر سیاست فیلترینگ و کندی اینترنت به وجود آمده است.
چهارم، ناکارآمدی بینالمللیسازی آموزش عالی بر اثر سیطره نگاهی ایدئولوژیک و سیاسی در جذب دانشجویان غیرایرانی و یا توجه جزئی نگرانه به امر تجاری سازی دانشگاه و اخذ شهریه رخ داده است. پنجم، تحریم های اقتصادی و سیاسی علیه ایران امروز شمول بیشتری در دانشگاه ها و بر دانشگاهیان و حتی دانشجویان یافته است. غفلت از ظرفیت جدید علمی ایرانیان در خارج از کشور، فقدان زیرساخت ها و تجهیزات روزآمد علمی و پژوهشی و سیطره نگاه امنیتی به ویژه در حوزه علوم اجتماعی بر ارتباطات بین المللی در رشد این وضعیت بحرانی تأثیرگذار بوده است.

۴. مسئولیت و نقش اجتماعی نهاد دانشگاه و تنگناهای آن

دانشگاه علاوه بر مسئولیت ها و کارکردهای درونی، در قبال مسائل جامعه و حل بنیادین آنها نیز نهادی مسئول و مؤثر است؛ اما ایفای این نقش اجتماعی امروز دچار اختلال جدی شده است. مهمترین آثار این اختلال را میتوان در سه مؤلفٔه: 1- گسست میان دانشگاه و چرخٔه توسعه ملی، 2- تنزل مرجعیت اجتماعی دانشگاه و 3- مهاجرت فزاینده نخبگان، استادان، پزشکان و دانشجویان با وضوح بیشتر دید.
عدول از برنامٔه توسعٔه عملی شرط بقا، دور ماندن از جایگاه علمی و رتبٔه منطقه ای نهاد علم که در سند چشمانداز 20 ساله توسعه آمده بود، فرسایش سرمایٔه اجتماعی و مرجعیت اجتماعی در درون و بیرون دانشگاه و افزایش پرشتاب سیر تمایل و اقدام به مهاجرت در میان قشر دانشگاهی علائم نگران کننده ای دال بر ناکارکردی نقش اجتماعی دانشگاه است.

سخن آخر. ضرورت ها و چشم اندازهای پیش روی دانشگاه؛ فراخوانی برای گفتوگو

در قبال روند مخاطره آمیز بحران دامن گیر نهاد علم پنج ضرورت قرار میگیرد؛ ضرورت بازگشت به دانشگاه مستقل و اعتقاد به آن، ضرورت احیای آزادی های آکادمیک، ضرورت بازاندیشی در سرشت جهانی دانشگاه، ضرورت توجه به نقش مدنی و اجتماعی دانشگاه و ضرورت پیوستگی میان توسعه علمی و توسعه ملی. این گزارش در پاسخ به سه پرسش آغازین، بر اساس شناخت و تجربه های مدیریتی، مطالعات نظری و کنشگری دانشگاهی طی دهه های مختلف پس از انقلاب تهیه شده است، اما اکنون هم مسائل و هم راهحل آنها فراتر از این رفته اند. دانشگاه هم مسأله امروز و هم مسأله فردای ایران است، فقط مسأله میدان سیاست و قدرت یا مسأله حوزه تولید و کاربرد دانش نیست. بخشی از مسأله چند لایه و در هم پیچیده توسعه و اقتدار ایران است. دانشگاه یک نهاد جدید و مؤثر با سرشتی تاریخی و جهانی است که در طول همٔه این سال ها و به تأثر از شرایط و رویدادهای مختلف دستخوش تحوالت ژرفی شده است. در ایران نیز تحت تأثیر تغییرات پردامنٔه اجتماعی و فرهنگی، اقتصادی و سیاسی به ویژه در وضعیت اجتماعی و اعتراضی و سیاسی اخیر جامعه، مختصات آن با گذشته متفاوت شده است. اگرچه شناخت کلاسیک از سرشت دانشگاه هنوز هم موضوعیت دارد، اما باید فراتر از آن رفت و پدیده ها و مسائل جدیدی را که تحت تأثیر تحولات پرشتاب و تغییر پارادایم جهانی و ملی در مواجهه با دانشگاه و نهاد علم به وجود آمده است از نو شناخت. به این سبب لازم است فراتر از هر نگرش سیاسی و هر دغدغٔه حاکمیتی مهمترین چالش ها، تنگناها، فرصتها و تهدیدها و مسائل قدیم و جدید دانشگاه را به درستی دید و بر سر آنها گفت وگو کرد. نمی توان دیگر با همان نگاهها و راهه حلهای پیشین به سراغ مسائل پیش روی دانشگاه رفت وضعیت سیاسی و مدیریتی کنونی، زمینه های پیدایش و رشد وضعیت نامساعد امروز دانشگاه بوده است. غلبٔه مدیریت های سیاست زده و ایدئولوژیک بر دانشگاه، اخراج و تعلیق اعضای هیأت علمی و دانشجویان منتقد و متفاوت که بر ناامنی شغلی برای استادان و ناامنی تحصیلی و بی آیندگی برای دانشجو به وجود آورده است؛ جذب اعضای هیأت علمی بدون استانداردهای لازم و پیشبرد پدیده خالصسازی در دانشگاه، انسداد و کاهش فعالیت های دانشجویی، تضعیف اجتماعات و انجمن های علمی، رشد کمی به دور از کیفیت نظام آموزش عالی، تشدید مهاجرت استاد و دانشجو، فقدان نظام بهره برداری از ظرفیتهای مشارکت هیأت علمی، تبدیل نهاد علم به ساختاری بوروکراتیک و اداری، ضعف نوآوری و خالقیت و اکتشاف، رواج برخی سویه های علم ستیزی به خصوص در علوم انسانی، فرسودگی نظام سازمانی آموزش و پژوهش و فناوری، مدرک گرایی، کاهش اعتبار در رتبه بندیهای جهانی علم و ضعف آینده پژوهی در فرآیند توسعٔه علمی، مسائل مزمن نهاد دانشگاه را ریشه دارتر میکند و مسائل جدید عارض بر آن را به بحران نزدیک میسازد. نتیجٔه این وضعیت و غفلت از ضرورتهای رفع آن، ناکارکردی یا کژکارکردی امروز نهاد علم و دورشدن فردای آن از ضرورت رسیدن به دانشگاه آینده و دانشگاه معیار است. گسترش دم افزون تحولات علمی و فناورانه، تنزل یا ایستایی دانشگاه را برنمی تابد و بازتابدهنده این ضرورت است که به سهم و نقش و رتبٔه واقعی دانشگاهها و نهادهای علمی و پژوهشی ایرانی و کنشگران آنها در جهان دانش باید بیش از پیش توجه کرد. جامعٔه علمی، جامعٔه مدنی و جامعٔه سیاسی باید عمیقا به این مسائل بیندیشند و راه را بر گفتوگوهای عملی پیرامون آن ها باز کنند. از یک سو دانشگاه به طور تاریخی، خود یکی از پایگاههای مباحثه و مناظره میان دیدگاه های گوناگون فکری بر سر مسائل مبتال به انسان و جامعه بوده و هست؛ استادان در سطوح نظری و تجربی میتوانند در شرایط آزاد و مطمئن به کنشهای گفتوگویی شکل دهند. دانشجویان هم اوج سنین پویایی فکری خود را در دانشگاه میگذرانند و همین باعث میشود که تنوع فکری وسیعی را در دانشگاه ها شکل دهند که خود، بهترین محرک گفتوگوهای فکری و مباحثات نظری در دانشگاه بوده و هست و در گذر سالها رشد و شکوفایی ارزشمندی را نصیب جامعه کرده است. اما از سوی دیگر، این پیشینٔه ریشهدار باعث شده است که نوعی سوگیری در فهم بنیادین گفتوگو در دانشگاه ها به وجود بیاید؛ به این معنا که گفتوگو تنها به یک امر فکری و نظری فروکاسته شود. در واقع این تصویر غالب شده است که گویا گفتوگو یعنی مباحثه، هم اندیشی و توافق میان دیدگاه های گوناگون و این روایت از مفهوم گفتوگو اگرچه ارزشمند است، اما ما را همواره به سمت موضوع گفتوگو سوق میدهد. در حالی که ما از فقدان نوآوری در بسط روش های گفتوگویی و خلق کنش های گفتوگویی رنج میبریم. مسألٔه امروز ما روش گفتوگوست و اینکه چه بسترها و فضاهایی برای کنشگری و تعامل و خلق جهان مشترک در جامعه یا دانشگاه وجود دارد و میتواند به وجود آید. دانشگاهیان و خصوصا دانشجویان از این منظر میتوانند به معماری خالقانٔه گفتوگو بپردازند و فضاهای تازه برای زیست مشترک بیافرینند. این چیزی است به مراتب فراتر از برگزاری مناظره یا گفت وگوهای فکری به قصد کشف حقیقت یا اثبات درستی یک ایده از میان ایده ها. گفتوگو یعنی معماری و طراحی خالقانٔه فضاهای مشترک در دانشگاه و به این معنا بیش از آنکه محتوای گفتوگو اهمیت داشته باشد، فرم آن است که سوژه های تازه را به عرصه می کشاند. این گزارش دعوت به خلق همین فضاهای مشترک در دانشگاه و جامعه برای گفتوگو بر سر مسائل بنیادین و بحرانی دانشگاه در ایران است. این گزارش عموم ایرانیان دغدغه مند در باب مسألٔه دانشگاه و توسعٔه علمی مخاطب قرار میدهد و مخاطب خاص گزارش هم خود دانشگاهیان هستند. این گزارش روایتی باز از یک گفتوگوی کاربردی پیرامون ضرورت هایی است که مشارکت کنندگان در این گفتوگو به حسب دانسته ها، تجربه ها و مطالعات خود در حوزه دانشگاه و نسبت آن با توسعه به آنها رسیدهاند. پرسش ها تنگناها، بحرانها، ضرورتها و راههای برونشد از این وضعیت که در این روایت آمده است، میتواند و باید از مناظر مختلف علمی، اجتماعی، مدنی و سیاسی و از سوی نخبگان و صاحبنظران و کنشگران فردی و نهادی نیز مورد گفتوگو قرار گیرد و تصحیح و تکمیل و تأثیرگذار شود، در نهایت باید مسئولانه و بازاندیشانه به امروز و فردای نهاد دانشگاه اندیشید که تصویری از امروز و آینده ایران است.

به نام خدا

نامه ای به مدیرعامل:

اگر شما مدیر عامل یا هر رهبر مسئول برای یک سازمان نسبتا مستقل و با یک هلدینگ هستید، اولین توصیه من به شما این است: یک شریک پیدا کنید. این نخستین گام ضروری است. حتی برای مدیر عامل خستگی ناپذیر نیز، رهبری تعیین، جهت فرموله کردن استراتژی و مدیریت فرآیند به طور هم زمان بسیار دشوار خواهد بود فعالیت خلق چشم انداز مشترک مانند صحنه ی تئاتر است شما به فردی قوی در پشت صحنه نیاز دارید تا به شما برای موفقیت در روی صحنه کمک کند باید به دنبال راهی برای آگاهی از تنش خود باشید باید مطمئن شوید که از خود مراقبت میکنید و بهترین استراتژی یافتن یک همکار قابل اعتماد است.

شریک شما حداقل سه نقش کلیدی دارد:

1- ردگیری فرآیندی که شما بر محتوای آن تمرکز کرده اید. 2- ایجاد کانالهای ارتباطی بین شما و بقیه سازمانها کمکهای شما برای یافتن دور نما در صورتی که شما بخواهید یک چشم انداز مشترک بر اساس تفکر سیستمی، تفکر سیستمی در معنای عام در برگیرنده مجموعه بزرگ و بی شماری از روشها، ابزارها و اصولی است که همه ی آنها متوجه روابط متقابل میان نیروها و نیز دیدن آنها در بطن یک فرآیند است را به صورت مشترک خلق کنید، 3- نقش آخر بسیار حساس میشود در آن صورت شما جزیی از یک قطعه نمایشی بدیع هستید که در آن تمامی تماشاگران مشارکت دارند در حالت ایده ال شریک انتخابی شما باید یک فرد درونی مورد اعتماد باشد که از دینامیک شما و دینامیک سازمان شما آگاه باشد. اگر این کار ممکن نیست یک فرد بیرونی قابل اعتماد را انتخاب کنید. اگر آن فرد به بازیگران و فرمهای درونی آگاه نیست باید در مورد آن یاد بگیرد تا بتواند به عنوان یک شریک به طور اثر بخش از شما پشتیبانی کند و خواهید دید چشم انداز، شما هم موثر و هم قابل دسترس خواهد بود. میدانید، میخواهید در سازمان چه کار کنید و این کار را چگونه انجام دهید. اولین گام برای شما و شریکتان احتمالا شامل خود ارزیابی و تعیین جایگاه سازمان بر طیف گفتن تا خلق مشترک است.

روش ترجیحی من برای ارتباط چیست؟

اگر شما به لحاظ زمینه کاری یا طبیعت، شخصیتی، فروشنده هستید و به گفتن و فروختن تمایل دارید آنگاه مرحله مطلوب شما برای ساختن چشم انداز مشترک همان گفتن یا فروختن خواهد بود. در مقابل بعضی رهبران با پویایی جست وجو محور و دو طرفه رفت و برگشتی که در مشاوره و خلق مشترک حاکم است راحت تر هستند. خلق چشم انداز مشترک میتواند یک راه موثر برای بیان ایده های راهنما”; در یک سازمان باشد اگر شما هم جزء همین دسته هستید سوق دادن سازمان به سمت راست طیف برای شما آسانتر خواهد بود اگر چه باز هم به پشتیبانی شریک فرآیندتان برای تعیین مرزها و برخورد شفاف با اولویت بندیها نیاز خواهد داشت استراتژی چشم انداز مشترک باید توسعه ای باشند. هر گام این فرآیند باید به رهبران ارشد برای کسب ظرفیت گوش دادن به سایر اعضای سازمان برای کسب ظرفیت رهبری کمک کند بدین ترتیب این افراد میتوانند با یکدیگر به گام بعدی حرکت کنند برای حرکت به گام بعدی برنامه ای با ۵ مرحله تدوین کنید. این ۵ مرحله عبارتند از:

1- گفتن: “رئیس” میداند که چشم انداز چه باید باشد و سازمان باید از آن پیروی کند.
2- فروختن : “رییس” میداند که چشم انداز چه باید باشد اما نیاز دارد که سازمان پیش از پیروی از چشم انداز آن را خریداری و قبول کند.
3- آزمودن: “رییس” در مورد چشم انداز ایده یا ایده هایی دارد و می خواهد عکس العملهای سازمان را از پیش بداند.
4- مشورت کردن: “رییس” در حال ایجاد یک چشم انداز است و قبل از حرکت به جلو نیازمند به دریافت دیدگاههای خلاق سازمان است.
5- خلق مشترک: “رئیس” و “اعضای” سازمان در کنار هم؛ طی یک فرآیند پر از همکاری یک چشم انداز مشترک ایجاد میکنند.

من تحت چه فشارهایی هستم و چگونه به آنها پاسخ میدهم؟

ممکن است شما به خاطر فشارهای بیرونی که از ناحیه رییسان (هیات مدیره بانک، مشتریان، کلیدی تامین کنندگان دولت و اتحادیه یا رقبا بر شما وارد می آید، احساس نیاز به اقدام فوری نمایید. اگر شما این فشار را تمام و کمال به سطوح بعدی پایین تر از خود منتقل میکنید، آن گاه از نقش خود به عنوان یک رهبر برای افزودن ارزش یا مفهوم به فشارهای بیرونی استفاده نکرده اید در عوض پیامهای تلویحی شما این است شما باید این کار را انجام دهید چون من بر اساس اطلاعاتی که دارم و شما ندارید این گونه میگویم یا این تغییرات به خاطر فشارهایی است که تنها من میتوانم ببینم اگر شما هم آنها را میدیدید، از انجام هر گونه اقدامی، وحشت زده می شدید.

ممکن است این نگرانی شما منطقی و واقعی باشد، اما اگر شما ترس را به عنوان یک محرک به کار گرفته و آن را به دیگران منتقل کنید آنگاه هنگامی که حتی به طور موقت این ترس فرو مینشیند، انگیزه تغییر از بین می رود. در آن هنگام افراد میگویند آخی حالا می توانیم استراحت کنیم تنها چیزی که در چنین موقعیتی یاد گرفته میشود این است: بسیاری از سازمانها با دور نگه داشتن کارکنان از تصمیمات برنامه ریزی و یادگیری به طور تعمدی چنین وضعیتی را تشویق میکنند هنگامی که چیزی ما را میترساند بهتر است برای رهایی از آنچه باعث ترس ما میشود اقداماتی انجام دهیم به طوری که زیردستان با اشتیاق بگویند اکنون واضح است که این سازمان علاقه ای به مشارکت ما در راستای فعالیت آینده ی خود دارد. از سوی دیگر، اگر شما یک ترکیب سه قسمتی ارایه دهید که شامل تصویری واضح از واقعیت موجود مثل دلایل ترستان تصویری جذاب از چشم اندازتان و یک استراتژی برای پرداختن به شکاف موجود به عنوان یک چالش ،باشد افراد معمولا دست به کار شده و به شما کمک میکنند آنها متوجه می شوند که شما قصد دور کردن کابوس یا پیچیده کردن واقعیت را ندارید.

این کار چه مدت است و چه مهارتهای جدیدی نیاز دارد؟

چقدر برای خلق چشم انداز مشترک زمان دارید؟ حتی تلاش برای “گفتن”: سازماندهی شده نیز انرژی زیادی از شما می گیرد. چرا که هر کس به اظهارات و فعالیتهای قهرمانانه قابل مشاهده شما وابسته خواهد بود. هنگامی که شما در طول طیف به سمت خلق مشترک حرکت میکنید ظرفیت های دیگری هم لازم خواهند بود این ظرفیت ها شامل موارد زیر هستند:

1- ظرفیت گوش دادن به چشم انداز و اشتیاق و افراد. 2- ظرفیت بررسی ارزشها و الگوهای ذهنی. 3- ظرفیت به اشتراک گذاشتن مسئولیت و پاسخگویی. و 4- ظرفیت نشان دادن اعتماد لازم کسب تسلط و شایستگی در این مهارتها اغلب دشوارتر است و در آغاز ممکن است این مهارتها بسیار مشکل زا به نظر برسد اما بدون این مهارتها، شما در خطر متوقف کردن تواناییهای ذاتی بقیه سازمان برای خلق مشترک هستید. چرا که همانند فشردن قدرتمندانه یک، فنر آنها را هم تحت فشار قرار میدهید در نهایت آن فنر در قالب مقاومتهای افراطی به جای خود باز میگردد. اگر شما برای افزودن تواناییهایتان و تغییر حالتهای مدیریتی خود آگاهی نداشته باشید. تلاش برای خلق “مشترک”; مشارکتی، بدون فایده است با برگشت به حالت گفتن از مزایای قدرت خود استفاده کنید. با این وجود بدانید که قادر به جذب سطح یکسانی از تعهد از سوی سازمانتان نخواهید بود. اثر بخش ترین شاخص مجزای آمادگی شما برای خلق مشترک می توانید حد آگاهی فعلی شما یا کنجکاوی شما به کشف چشم اندازها اهداف کلان و احساسات بقیه سازمان باشد و در اینجا تعدادی از بایدها که باید برای حرکت به جلو در نظر بگیرید آورده شده است. این بایدها و نبایدها به خصوص برای گفتن و فروختن که در آن شما چشم انداز خود را برای سازمان بیان میکنید کاربرد دارد.

شخصا تامل کنید و آن را حفظ کنید.

خلق چشم انداز نیازمند آن است که رهبر چشم انداز شخصی خود را به وضوح درک کند. هنگامی که شروع به صحبت درباره چشم اندازتان میکنید. معنای شخصی آن را با اشاراتی به تجربیات تاثیر گذار بر زندگی خود، با دیگران در میان بگذارد. در قدمهای اولیه فرآیند خلق چشم انداز مشترک، کار مدیریت سازمان از پیش دشوارتر خواهد شد چرا که کارمندان به نام دستیابی به چشم انداز، مشترک خواهان تاثیر بر سیاستها و رویه ها میشود. رهبران باید برای صحبت کردن با کارمندان گوش دادن به آنها و نصیحت کردن ایشان حاضر و در دسترس باشند زیرا چشم انداز، تنها از طریق همکاری محقق میشود و از این رو ارتباط در محیط کار اهمیت بالایی دارد استراتژیهای چشم انداز مشترک باید توسعه ای باشند هر گام این فرآیند باید به رهبران ارشد برای کسب ظرفیت گوش دادن و به سایر اعضای سازمان برای کسب ظرفیت رهبری کمک کند. بدین ترتیب این افراد می توانند با یکدیگر به گام بعد حرکت کنند.

چشمان انداز سازمانی خود را در انزوا ایجاد نکنید

عده ای مرتبا اعلام میکنند که سازمان شما بدون چشم انداز با موانع جدی روبه رو می شود بسیاری از مدیران ارشد این پیام را این گونه تعبیر میکنند من باید یک چشم انداز پیدا کنم بهتر است که این چشم انداز در کنار فرا رفتن از انتظارهای مشتریان و تغییر قابلیت تجاری ما کاریزماتیک هم باشند. رسیدن به این چشم انداز تماما به من بستگی دارد (وقتی با چشم انداز شخصی در واقعیت موجود کار میکنیم، به جهتی که از آن می نگرید دقت کنید تنها نمانید.) به طور طبیعی این دورنما ترسناکی است ولی رهبران گزینه دیگری پیش روی خود نمیبینند. بنابراین ممکن است رهبران با داشتن تصویری از خودشان، شروع به ساختن یک پیش نویس برای چشم انداز نمایند. خیلی زود، آنها متوجه میشوند این کار بسیار دشوار است و تهیه آنها خیلی زود خود را از سازمان منزوی میکنند.

به واسطه این انزوا تمام تقاضاها از سوی سهامداران، مشتریان، عرضه کنندگان، کارکنان سطوح مختلف و مدیران قسمتهای مختلف – که رهبران امید بر آوردن آنها را دارند، با نیروهای مساوی خود را نشان میدهند و آزمایش چنین شرایطی برای خلق بیانیه ای است که افراد داخل سازمان تقریبا منتظر کسب دستورها از سوی شما هستند راه خروج از این دام ایجاد ارتباطات پر معنا با یک یا چند شریک ایجاد حیطه ای که به یادگیری و خلق چشم انداز مشترک سرعت می بخشد کار اصلی مدیریت است و شاید تنها کاری باشد که مدیریت به طور ریشه ای باید بتواند بر آن تاثیر بگذارد و آن انتخاب شایسته ی معاونین کار بلد و مدیران توانمند میباشد از داخل جریان اصلی سازمان است. روشنفکر باشید و به دیگران احترام بگذارید سعی کنید تا جایی که ممکن است درباره نیازمندیها و قابلیتهای سازمان یاد بگیرید و تلاش کنید تا آنچه باعث ایجاد انگیزه در آنها میشود را درک کنید.

افراد را مورد اتهام قرار ندهید

رییس یکی از شرکتهای بزرگ روزی در جمعی عمومی اعلام کرد که شاهد مدیریت متوسطی در سراسر سازمان بوده است زمان زیادی طول نکشید تا توانست آن گفته را به فراموشی بسپارد اتهام مستقیمی مانند آن معمولا نادرست از آب دریا میآید و حتی اگر درست هم باشد، اغلب افراد در برابر آن مقاومت میکنند به ویژه از مورد حمله قرار دادن انگیزه افراد خودداری کنید کسی دیگر در این سازمان به چیزی اعتنا نمیکند یا اینجا افراد خیلی تنبل هستند و گروهی که این توصیفات در وصف آنها گفته شده است احتمالا آن را نشنیده میگیرند و هر کسی دیگری هم رنجیده خاطر خواهد شد و این رنجش کاملا قابل توجیه خواهد بود. پیام خود را به گونه ای به افراد انتقال دهید که در حین بیان غیر قابل اجتناب بودن تغییر اثبات کننده احترام شما به آن ها هم باشد. مدتی پیش من شاهد نمونه ای از اجرای این شیوه در جلسه ای تمام روز با گروهی از مدیران بودم مدیر عامل روز را با گفتن این مطلب آغاز کرد بانکداران به زودی قصد دارند حمایتشان از ما را قطع کنند ما باید حرکت کنیم. واقعیتها به این صورت هستند در تمام طول روز او از تحقیر افراد یا گفتن این که آنها چه کار باید بکنند خودداری کرد. در عوض او به طور شفاف درباره زمان اندکی که برای اصلاحات در اختیار داشتند، صحبت کرد. او خواستار انجام اقدامات اساسی شد و آنها را انجام داد.

به چشم انداز پاسخگو باشید

اگر شما از افراد میخواهید تا تغییرات بنیادی ایجاد کنند، لازم است نشان دهید که خودتان هم در قبال این تغییرات پاسخگو هستید. جهت خود را در میانه کار عوض نکنید پشتیبانی و آموزش مورد نیاز را برای دستیابی به آنچه شما از آنها خواسته اید در اختیارشان قرار دهید. ارزشهایی را که توصیف میکنید در عمل نشان دهید به افراد به طور مستقیم و شفاف و پیوسته اطلاعات دهید یک رسانه اثر بخش برای گفتن در سراسر سازمان میتواند کارآمد برانگیزاننده مستقیم و باثبات باشد. نامه ها و فیلمهای ویدئویی در صورتی که به خوبی تهیه شده باشند و نیز صحبتهای شخصی در صورتی که فرصتی برای پرسش و پاسخ فراهم کنند، به این هدف کمک می.کنند مطمئن شوید برای آنچه که میگویید دلیل کافی دارید. برای نخستین قدم شما و شریکتان میتوانید مراحل فرآیند چشم انداز مشترک و استراتژیهای طراحی یکی از آنها را با هم مرور کنید. نخستین گام شما در این نقش ایجاد یک مشارکت قوی با رهبر رسمی سازمان یا واحد کاری مربوطه خواهد بود. نباید بر روی محتوای چشم انداز متمرکز شوید بلکه باید بر روی فرآیند متمرکز شده و به طور جدی ابتکار جمع را به سمت تعهد و درگیری گسترده تر پیش ببرید به طوری که که چشم انداز را با آغوش باز بپذیرد. ممکن است ترجیح دهید فرآیند مشورت کردن یا خلق مشترک را در تماد ابعاد آغاز کنید اما وقتی ۹۰ درصد سازمانهای امروزی در مرحله “گفتن” هستند آن گاه بدون توجه به خواست، ما، مرحله “گفتن” پیش خواهد رفت. این پرسش پیش میآید چگونه می توانید با سازما ها آنگونه که هستند و نه آنطور که ما میخواهیم باشند کار کنیم شرکت در تمرین “گفتن” فرصتی برای حرکت دادن سازمان به طور تدریجی ولی مداوم به سمت مرحله “خلق” مشترک است بسیاری از تغییرات از درون سازمان به رییس برای خوب گفتن چشم انداز کمک می.کند. در ادامه پرسشهایی را که باید برای شروع در نظر گرفت، آورده ایم.

میزان آمادگی اعضای سازمان برای ترسیم چشم انداز

بسیاری از شرکای فرآیند به واسطه اشتیاق خود برای حرکت به جلو، سازمان را پیش از کسب آمادگی لازم به زور وارد مرحله خلق مشترک می کنند خلق مشترک یک چشم انداز نیازمند توجه فراوان از سوی کارکنان است؛ به ویژه زمانی که سازمان به تغییراتی اساسی در درون ساختار خود نیاز دارد درست همان طور که شما از افراد نمیخواهید بدون بیهوشی زیر تیغ جراحی بروند، نمیتوانید از آنان بخواهید که یک سازمان را در شرایط ناخوشایندی که وضعیت شغلی خودشان را متاثر میکنند به گونه ای اساسی تغییر بدهند. بنابراین استراتژی شما نیازمند ارزیابی روشن شکاف ظرفیت سازمان برای خلق چشم انداز و انتظارهای موجود از آن است. به عنوان مثال کارکنان تا چه اندازه با مفهوم مهارت فردی آشنا هستند؟ اعضاء در سطوح گروه های کاری چقدر فرصت تجربه تعیین اهداف کلان را داشته اند؟ در نهایت شما و رئیستان سریع تر میتوانید به سمت و سوی خلق مشترک حرکت کنید و تلاش کنید تا افراد را در چشم انداز مشارکت دهید و تا جایی که ممکن است، آنها را متعهد نمایید.

ارتباط شریک با رییس

اگر شما یک رییس مستقیم دارید باید کارتان را برای خودتان جدا کنید. برای اثر بخش بودن لازم است که رویکرد شما مشارکت خواهانه باشد. اما رییس تان اغلب از شما میخواهد تا کمک کنید تا به افراد بگوید چشم انداز چیست؟ و همه را به قبول آن چشم انداز ترغیب نمایید. برای اثر بخش بودن باید دلیل مقاومت رییس برای حرکت به مرحله ای فراتر از گفتن; را درک کنید و با نقطه نظری که ممکن است معتبر نیز باشد مخالفت نکنید توانایی شما برای ایجاد رابطه با رییس بستگی به تمایل شما برای گوش دادن تمام و کمال به چشم انداز الگوهای ذهنی دیدگاهها و انگیزه او دارد. اگر شما بتوانید چشم انداز رییس و حس او از واقعیت را درک کنید، حسی از هدفی مشترک را بین خودتان ایجاد کرده اید. یعنی از آن پس شما میتوانید بر روی ایجاد و مدیریت کشش خلاق – کمک به رییس و سازمان برای با هم حرکت کردن به سمت جلو کار کنید. اگر به عنوان مثال شما بشنوید که رییس فشار زیادی برای بازسازی کسب و کار حس میکند و شما درک خوبی از تفکر پشت این تصمیم داشته باشید آنگاه شما میتوانید تاثیر بهتری بر نحوه اجرای این بازسازی بگذارید در ابتدا شما ممکن است تنها کانال انتقال اطلاعات قابل اعتماد برای مدیر عامل باشید اینجا نقطه ای است که پیام شما دریافت شده یا به اشتباه دریافت شده است. صرف انرژی در این نواحی بسیار سودآور خواهد بود. هر چه شما بیشتر به جلو حرکت کنید میتوانید بیشتر بر طراحی تمرکز کنید. اجازه بدهید که در خلق فرآیند مرحله “گفتن” به شما کمک کنم. اجازه بدهید که در خلق ساز و کارهایی برای کسب بازخوردهای صادقانه از سازمان به شما کمک کنم.

سخنی با شریک:

گاهی اوقات مدیر عامل در طی مسیر فرآیند مشورت کردن یا خلق مشترک به طور ناگهانی از فرآیند روی میگرداند او ممکن است یکی از زیردستان را به هنگام بروز یک موضوع ناخوشایند توبیخ کند. یا او ممکن است اصرار داشته باشد که کیفیت ما در صنعت بهترین است. در حالی که واقعیت بر خلاف این ادعا است این به تنگ آمدنها، نشانه لبریز شدن ظرفیت رییس است کنار آمدن با بعضی انتقادات یا اخبار زیر دستان به طور غیر منتظره ای برای وی مشکل شده است این موضوع حتی ممکن است به این منجر شود که رییس فرمان ایست بدهد و کل فرآیند را به طور موقت به حالت تعلیق درآورد. در اصل یک فیوز در مداری که قبلا هر گز وجود نداشته بود، پریده است. در بیشتر سلسله مراتبها، رییس همانند یک ایستگاه ۵۰۰۰ کیلووات تولید هیدروالکتریک است که توسط یک سیم لامپی نازک به بقیه سازمان متصل شده است افراد به این قدرت متصل هستند اما توسط جریان می توان آنها را به حرکت درآورد. زنجیره دستور همانند یک مبدل قدرت را در هر مرحله پخش میکند اما در سازمانی که در مرحله خلق مشترک قرار دارد جریان ناگهان برعکس میشود زیردستان تلاش و اشتیاق بیشتری به خرج میدهند و مبدلهای سلسله مراتب قدیمی برای قوی تر کردن این تلاش و اشتیاق مجهز میشوند یک موج ولتاژ بالای ابتکار و تقاضا به طور ناگهای ایجاد میشود اگر سیم کشی رئیس – ظرفیت وی برای بررسی و جست و جوی آزاد – آماده نباشد رییس تبدیل به یک نقطه لغزش میشود و همانند یک فیوز میپرد. اینجاست که باید سوال کرد شما به عنوان شریک مدیر عامل چه کاری می توانید انجام بدهید؟ ابتدا باید بدانید که آن فرمان ایست، شکست قول تداوم کار است و یک اتفاق بزرگ در زندگی شرکت به حساب می آید. افراد احساس میکنند که اقتدار و احترام آنها موقتی است و هر لحظه ممکن است از آنها گرفته شود تلاش نکنید و فریاد نکنید و خیلی معمولی هم به روال عادی بازنگردید در عوض رییس باید نشان بدهد به خاطر کدام واقعیت بزرگی از حرکت فاصله گرفته .است رییس میگوید باید تا حد ممکن به دلیل واقعی نزدیک باشد او ممکن است بتواند به عنوان مثال بگوید من چون دیگر احساس خوشایندی نداشتم خاتمه ی کار را اعلام کردم. من ایمان خود را به این فرآیند از دست داده ام. برای بازگشت لازم است تا در مورد آن فکر کنم یا اگر بانکها و هیات مدیره فشارشان را دو برابر کردند لازم است مدیر عامل همان جوابها را بدهد. یا ما این قول را بر پایه یک سری از پیش فرضهای محیط کسب و کارمان بنا کردیم به اعتقاد من ما از آن مرزها و پیش فرضها دور شده ایم و بنابراین اقداماتی را انجام میدهم که احساس میکنم حیاتی تر هستند. اگر توضیحات رییس حقیقی باشد کشف قدردانی افراد از موقعیت شرکت و تمایل آنها برای کمک رییس را شگفت زده می.کند رمز موفقیت شما و مدیر عامل، شناخت و کنار آمدن با حدود ظرفیتی است که باعث پریدن فیوز میشود. قدرت برخود شفاف و اعتماد در ارتباط شما با مدیر ارشد اجرایی در این مرحله بسیار حیاتی است لازم است که شما قابلیتهای شخصی خود و همکاران را به قابلیتهای مدیر عامل بیفزایید تا بتوانید در کنار هم فشار احساسی را شناخته و آن را بهتر درک کنید هنگامی که علل این فشار احساسی شفاف تر شوند، شما می توانید به فرآیند خلق چشم انداز مشترک باز گردید. حرکت به سوی خلق مشترک مفهوم بزرگتری از چشم انداز مشترک است. به افراد احترام بگذارید آنها بر این باورند که مشارکت داشتن در فرآیند خلاق و پرشور که به طور مستقیم آینده ی فردی و جمعی آنها را شکل میدهد، رضایت بخش و ارضا کننده است.

میزان حداقلی افزایش حقوق در سال 1403

در سال 1403، حقوق و دستمزد کارمندان دولت و کارگران مشمول قانون کار با یک افزایش 35 درصد مواجه خواهد شد. بر اساس جدول حقوق کارگران 1403 تامین اجتماعی ارائه شده، حداقل دستمزد ساعتی برای کارگران و کارمندان به مبلغ 325.884 ریال خواهد بود. همچنین، حداقل دستمزد روزانه در این سال 728,388,2 ریال و حداقل حقوق ماهانه 71.661.840 تومان خواهد بود. این افزایش حقوق و دستمزد به عنوان یکی از روش‌های تنظیم نرخ حقوق در جهت کنترل تورم و تعادل بازار کار انجام می‌شود.

حق اولاد بر اساس حقوق و دستمزد ۱۴۰۳

حق اولاد در حقوق اداره کار به عنوان یکی از مزایای اختصاص یافته به کارمندان متاهل محسوب می‌شود که به صورت ماهیانه به همراه دیگر مزایا به حساب آن‌ها واریز می‌شود. این مزایا تنها تفاوت حقوق و دستمزد بین افراد مجرد و متاهل است. مبلغ حق اولاد برای هر فرزند، سه برابر حداقل حقوق و دستمزد روزانه وزارت کار است. برای سال 1403، این مبلغ معادل 7,166,1۸۴ ریال است.

برای دریافت حق اولاد، برخی شرایط وجود دارد که کارمند باید آن‌ها را رعایت کند. این شرایط شامل داشتن بیمه تامین اجتماعی و بودن مشمول قوانین آن، فرزندان باید زیر ۱۸ سال باشند و در صورت داشتن مشکلات ناتوانی برای کار یا تحصیل ممکن است حق اولاد برای فرزندان بالای ۱۸ سال نیز پرداخت شود. همچنین، کارمند باید سابقه بیمه تامین اجتماعی به مدت ۷۲۰ روز را داشته باشد.

حقوق وزارت کار 1403 برای افراد دارای مدرک دیپلم چقدر است؟

به نظر می‌رسد که مدرک تحصیلی نباید تاثیری در میزان حقوق دریافتی داشته باشد و تمام کارگران باید مبلغ 71,661,840 ریال یعنی حداقل حقوق وزارت کار 1403 را دریافت کنند. با این حال در برخی از شرکت‌ها با توجه به قوانین شرکت و طبقه بندی مشاغل، حقوق کارگران بر اساس مدرک تحصیلی تعیین می شود و ساختار و مقدار مشخصی ندارد.

افزایش حقوق سربازان در سال 1403 چقدر است؟

حداقل حقوق سرباز مجرد در سال آینده ۶۰ درصد دریافتی پایور باشد یعنی نزدیک ۶ میلیون تومان در مناطق غیر عملیاتی و ۷.۵ میلیون تومان در مناطق عملیاتی. همچنین حداقل حقوق سرباز متاهل در مناطق عملیاتی در سال آینده ۹ میلیون تومان تعیین شد. حقوق‌های جدید سربازان از فروردین ۱۴۰۳ اجرایی خواهد شد.

در اجرای ماده ۴۵ قانون خدمت وظیفه عمومی مصوب ۱۳۶۳ حداقل دریافتی ماهانه سربازان وظیفه مجرد مشغول در مناطق غیر عملیاتی معادل ۶۰ درصد حداقل دریافتی پایور، حداقل دریافتی ماهانه سربازان وظیفه مجرد مشغول در مناطق عملیاتی معادل ۷۵ درصد حداقل دریافتی پایور و حداقل دریافتی ماهانه سربازان وظیفه متاهل بدون فرزند معادل ۹۰ درصد دریافتی حداقل دریافتی پایور است.

تأثیر تورم بر حقوق ۱۴۰۳ کارگران

عوامل مختلفی بر میزان افزایش حقوق در هر سال تأثیر می‌گذارند که نرخ تورم از مهم‌ترین این عوامل محسوب می‌شود. افزایش سطح عمومی قیمت‌ها در یک دوره زمانی را تورم می‌گویند.

در سال‌های اخیر این عامل در ایران به طور پیوسته در حال افزایش بوده است. افزایش تورم، کاهش قدرت خرید مردم را در پی دارد؛ به همین دلیل، دولت و کارفرمایان موظف هستند حقوق کارکنان خود را افزایش دهند تا آن‌ها قدرت خرید خود را حفظ نمایند.

10 کاربرد هوش مصنوعی در مشاغــل مختلف

هوش مصنوعــی چیست؟

هوش مصنوعــی (AI) هوشی است که توسط ماشین نمایش داده می‌شود که رفتار یا تفکر انسان را شبیه‌سازی می‌کند و می‌تواند برای حل مشکلات خاص آموزش داده شود. هوش مصنوعی ترکیبــی از تکنیک‌های یادگیری ماشین و یادگیری عمیق است. مدل‌های هوش مصنوعــی که با استفاده از حجم وسیعــی از داده‌ها آموزش داده می‌شوند، توانایــی تصمیم‌گیری هوشمندانه را دارند.

تأثیر هوش مصنوعی بر بازار کار

تأثیر هوش مصنوعی بر بازار کار موضوعی نامشخص است، اما دیدگاه‌های متعددی در مورد نتایج بالقوه آن وجود دارد. در حالی که تصور غالب این بوده است که هوش مصنوعی با جایگزینی ربات‌ها، کار را مختل می‌کند، دیدگاه دیگری نیز وجود دارد که باید در نظر گرفت این است که اتوماسیون با هوش مصنوعی پتانسیل ایجاد شغل‌های بیشتری دارد. هوش مصنوعی با فراهم کردن ابزارها و فرصت‌های جدید برای کارآفرینان، حتی می‌تواند زمینه‌های کاملاً جدیدی از تجارت را ایجاد کند که قبلاً غیرقابل‌تصور بود.

چرا مصاحبه‌کنندگان از جایگاهتان در ۵ سال آینده می‌پرسند؟

مصاحبه‌کننده می‌خواهد اهداف شغلی‌تان را بهتر درک کند و موقعیت شغلی مورد نظر را با اهداف و برنامه‌هایتان مطابقت دهد. آن‌ها به اهداف شما اهمیت می‌دهند. زیرا می‌خواهند شخصی با انگیزه و فعال را استخدام کنند. اگر موفقیت در این موقعیت شغلی به عنوان بخشی از استراتژی شغلی طولانی مدت برایتان اهمیت دارد، به احتمال زیاد عملکرد خوبی در این جایگاه شغلی خواهید داشت.

چگونه به این پرسش پاسخ دهیم؟

مسئولان استخدامی معمولاً از فرایند کشف استعداد، استخدام و آموزش نیروی جدید لذت نمی‌برند. به همین دلیل مصاحبه‌کنندگان نمی‌خواهد زمان و انرژی خود را صرف شخصی کنند که از الان در حال برنامه‌ریزی برای ترک شغل است (حتی اگر بهترین کاندیدا برای آن موقعیت شغلی باشید).

شاید بپرسید دلیل این موضع گیری چیست؟ اگر کارشناس منابع انسانی شما را استخدام کند و شما پس از دو ماه از کار خود استعفا دهید، عملکرد او در برابر مدیرانش مورد انتقاد قرار خواهد گرفت.

در واقعیت، شما احتمالاً چند موقعیت کاری را برای خود مد نظر گرفته‌اید. راهکار هوشمندانه این است که گزینه‌های مورد نظرتان را تا مدت زمانی مشخص دنبال کنید. با این حال، لازم نیست که این موضوع را در مصاحبه شغلی مطرح کنید.

اگر بخواهیم رو راست باشیم، باید بگوییم هیج‌وقت طی مصاحبه دروغ نگویید و در عین حال نیازی نیست که همه جزئیات را برای مصاحبه‌کنندگان تعریف کنید.

خیال پردازی و موفقیت شغلی

از رویاپردازی نترسید. هیچ اهمیتی ندارد این رویاها چقدر احمقانه باشند. رویاهای بزرگ، ایده های بزرگ به همراه دارند. ۵ سال آینده خود را تصور کنید. از بایدها دست بکشید. با خود نگویید من باید تا ۵ سال دیگر در این جایگاه باشم یا به این سمت برسم.

چنین جملات و قرارهایی باعث می شود که از مسیر پیش روی خود لذت نبرید. هدف شما در این مسیر باید انجام کارهایی باشد که شما را مشتاقتر می کند. برای برنامه خود یک عنوان انتخاب کنید؛ هدف کلی شما در ۵ سال آینده. نتایجی که تمایل دارید در این مدت به آن ها برسید را نیز یادداشت کنید.

با مشخص کردن این موارد، اقدام هایی که برای رسیدن به آن ها باید انجام شود، در ذهنتان شکل می گیرد. تا اینجای کار رویای خود را در سر شکل داده اید و نقشه راه را ترسیم کرده اید.

برای اینکه در برنامه خود پیشرفت داشته باشید، گاهی مجبور می شوید در دل برنامه ها، برنامه ریزی های دیگری انجام دهید یا قدم های کوچک دیگری بردارید. به این ترتیب قدم به قدم به سمت هدف خود حرکت خواهید کرد.

برای مثال اگر برنامه شما در ۵ سال آینده این است که در سمت شغلی خود ارتقا پیدا کنید، فرم پرکردن و تقاضا دادن کافی نیست. نیاز دارید قدم های بزرگتری بردارید. باید به همه ثابت کنید که از پس مسئولیت های بزرگتر برمی آیید. برای اینکه خود را ثابت کنید، در جریان تمام اتفاقاتی در شرکت می افتد، باشید و از چیزی غافل نشوید.

خودتان را در 5 سال بعد در کجا می بینید؟

یک سوال آسان و یک پاسخ آسان. در حال حاضر شاید آن خود اطمینانی و جسارت را نداشته باشید. وقتی مصاحبه کننده شغلی از شما می پرسد: ” در 5 سال آینده می خواهید کجا باشید؟ ” دادن پاسخ درست و باارزش به آن برایتان سخت است. مشکل این است که تمایل شما به فضانورد شدن خیلی پذیرفته شده نیست (مگر اینکه درحال مصاحبه شغلی در ناسا باشید).

برای آماده شدن جهت پاسخگویی به این سوال، باید قبل از رفتن برای مصاحبه به جواب های احتمالی فکر کنید. همانند رزومه، باید پاسخ های خود را متناسب با کارفرمایی که می خواهید برای مصاحبه نزدش بروید، آماده کنید. مثلا در یک شرکت کوچک غیر انتفاعی نباید بگویید که خودتان را در حال رشد و ارتقا در رده های مختلف سازمان می بینید. معمولا فرض کنید که مصاحبه گر به دنبال یک جواب کلی است نه کشف آرزوهای شما. Brad Karsh بنیانگذار یک شرکت مشاوره شغلی می گوید: “مصاحبه گرها می خواهند ببینند که شما می توانید برای آینده برنامه ریزی کنید، مسیر شغلی خود را تجسم کنید و از همه مهم تر اهداف شما با اهداف شرکت هم جهت است و شما مناسب پست مورد نظر هستید یا خیر.”

آیین نامه واردات خودرو

پس از گذشت چندماه از ابلاغ قانون واردات خودرو، روز ۳ شهریورماه، جزئیات مصوبه واردات خودرو توسط هیات وزیران تصویب شد و معاون اول رئیس جمهور مصوبه نهایی را به کلیه سازمان‌ها شامل وزارت صمت، وزارت کشور، وزارت اقتصاد، بانک مرکزی و دبیرخانه شورای عالی مناطق آزاد ابلاغ کرد. جزئیات این آیین‌نامه به شرح زیر است:

• واردات ماشین تنها برای خودروهای پایین‌تر از ۲۰ هزار یورو (فوب) مجاز است. البته اولویت با خودروهای کمتر از ۱۰ هزار یورو (فوب) است.
• تخلیه خودرو بدون ثبت سفارش و تخصیص ارز ممنوع است.
• ارزش گمرکی بر اساس ماده ۱۴ قانون امور گمرگی محاسبه می‌شود.
• خودروهای وارداتی تنها در بورس کالا عرضه می‌شوند.
• کارگروهی با مسئولیت وزارت صمت و عضویت وزارت اقتصاد و سازمان برنامه و بودجه موظف است نرخ سود بازرگانی خودروهای وارداتی را بر حسب ارزش تعیین کند. نرخ سود که مابه‌التفاوت قیمت پایه با قیمت پایانی در بورس کالا است، باید عادلانه باشد.
• کارگاه مذکور می‌تواند سود بازرگانی علی‌الحساب در زمان ترخیص و همچنین سود بازرگانی قطعی در زمان فروش را تعیین کند.
• وزارت صمت باید با هدف توسعه تولید خودروهای اقتصادی (حداکثر ۱۰ هزار یورو)، مشوق‌های سرمایه‌گذاری و تولید را پیش‌بینی کند. همچنین وزارت صمت باید اقدامات مورد نیاز برای هدایت بخشی از واردات به سمت تولید و افزایش تولیدات داخلی را در دستور کار قرار دهد. برنامه تولیدات داخلی واردکنندگان موضوع این بند، باید توسط وزارت صمت تایید شود.
• واردات خودروهای سواری به‌ صورت سرمایه‌گذاری خارجی (با تأیید سازمان سرمایه‌گذاری خارجی)‌ تنها برای استفاده در شبکه حمل‌ونقل عمومی مجاز است.
• خودروهای وارداتی در مناطق آزاد تجاری – صنعتی تنها منحصر به خودروهای هیبریدی یا برقی است. راه‌اندازی و سرمایه‌گذاری ایستگاه‌های شارژ با واردکنندگان خودرو است.
• سقف منابع ارزی برای واردات خودرو به جز سرمایه‌گذاری خارجی، حداکثر معادل یک میلیارد یورو است.
• منابع ارزی مورد نیاز از محل صادرات، رمز دارایی سرمایه‌گذاری خارجی (با تایید سازمان سرمایه‌گذاری خارجی) و دیگر منابع مورد تایید بانک مرکزی تامین می‌شود.
• وزارت صمت با همکاری بانک مرکزی دستور‌العمل اجرایی این مصوبه، مانند چگونگی تامین و تخصیص ارز،‌ مشخصات فنی،‌ خدمات پس از فروش، انتقال فناوری و تعیین صلاحیت‌های فنی و حرفه‌ای واردکنندگان را تدوین و ابلاغ می‌کند.
• وزارت صمت باید هر ۳ ماه یک بار، گزارش اجرای این تصویب‌نامه را به ستاد هماهنگی اقتصادی دولت ارائه کند.

تصویب آیین نامه واردات خودروهای نو

آیین نامه واردات خودروهای نو به پیشنهاد وزارت صنعت، معدن و تجارت و به استناد اصل یکصد و 38 قانون جمهوری اسلامی ایران ماده 4 قانون ساماندهی صنعت خودرو مصوب 1400 اصلاح و مورد تصویب قرار گرفت.

براساس ماده 4 این آیین نامه ورود و ترخیص خودروهای موضوع این آیین نامه بدون ثبت سفارش و بدون تخصیص ارز قاچاق محسوب و ممنوع می باشد.

ثبت سفارش صادره پس از ورود خودرو به کشور، جهت ترخیص خودرو از گمرک فاقد اعتبار است.

همچنین براساس تبصره این ماده صدور ثبت سفارش خودروهای موضوع این آیین نامه اعم از واردات توسط اشخاص حقوقی و حقیقی مستلزم اخذ تاییدیه تامین قطعات یدکی و ارائه خدمات پس از فروش و سایر ضوابط فنی مربوطه از وزارت صنعت و رعایت ماده 10 اصلاحیه قانون ساماندهی صنعت خودرو مصوب 1401 است.

در ماده 5 خودرو با کارکرد 99 کیلومتر براساس نام تجاری و نوع مدل با نوع مدل ساخت خودرو کمتر از یک سال براساس ویژگی کاراکتر مربوطه در شماره شناسایی خودرو در زمان ورود به کشور تعیین می گردد.

آیین‌نامه واردات خودروهای نو ابلاغ شد

گفتنی است؛ بر اساس ماده (١) این آیین‌نامه، سقف واردات خودرو، بنابر ضرورت و براساس نیازسنجی بازار خودروی کشور، به صورت سالانه و با رعایت قوانین و مقررات مربوطه، تعیین می‌شود.

طبق ماده (٣)، منابع ارزی مورد نیاز این آیین‌نامه با رعایت ضوابط ارزی بانک مرکزی، از محل ارز حاصل از صادرات، سرمایه‌گذاری خارجی با اولویت حمل‌ونقل عمومی و سایر منابع ارزی مورد تایید بانک مرکزی تامین خواهد شد.

 ماده (۴) بر ممنوعیت ورود و ترخیص خودروهای فاقد ثبت‌ سفارش و بدون تخصص ارز تاکید دارد و آن را مصداق قاچاق برشمرده است.

ثبت سفارش صادره، پس از ورود خودرو به کشور نیز فاقد اعتبار است.

بر اساس بند ٧ ماده (۵) این آیین‌نامه؛ ثبت سفارش و واردات خودروهای سواری با حجم بالاتر از ٢۵٠٠ سی‌سی، ممنوع است.

بر اساس ماده (٧) این آیین‌نامه، مبنای تعیین ارزش خودرو و حقوق ورودی، براساس تبصره ۶، اصلاحی ماده واحد قانون چگونگی محاسبه و وصول حقوق گمرکی، سود بازرگانی و مالیات انواع خودرو و ماشین‌آلات راهسازی وارداتی و ساخت داخل و قطعات آن‌ها، موضوع ماده (١٢) قانون الحاق موادی به قانون ساماندهی صنعت خودرو مصوب ١۴٠٢ است.

جزئیات آیین‌نامه واردات خودرو کارکرده

نحوه محاسبه اجرت و مالیات طلا

نحوه محاسبه ارزش افزوده طلا فرمول خاص خود را دارد. به‌هرحال، این حق طبیعی شما است که در زمان خرید طلا با نحوه محاسبه ارزش افزوده آن آشنا باشید. این فرمول به این شکل است:

۹% مالیات بر ارزش افزوده + ۷% سود طلافروش + (وزن طلا × (اجرت ساخت + قیمت یک گرم طلای ۱۸ عیار))

البته طبق بخشنامه ارزش افزوده طلافروشان ممکن است برخی از طلافروشان در ابتدا مالیات بر ارزش افزوده را محاسبه کنند و سپس به سراغ سود طلا بروند. در برخی از شرایط هم طلافروش وزن کل طلا را در پایان کار ضرب می‌کند. البته کلیه اقداماتی که انجام می‌شود از همین فرمول تبعیت می‌کند و در قیمت نهایی طلای خریداری شما هیچ تأثیر خاصی ندارد.

آیا مردم با ثبت صورت‌حساب‌های معاملات طلا مشمول مالیات می‌شوند؟

شایعات اخیر با اطلاعیه سازمان امور مالیاتی کشور در روز چهارشنبه 29 آذر 1402 شروع شده که در اطلاعیه مذکور در راستای اجرای قانون پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مؤدیان، فهرست اشخاص حقیقی (صاحبان مشاغل) را که از اول دی ماه ملزم به صدور صورتحساب الکترونیکی از طریق سامانه مؤدیان هستند، اعلام کرده است که بر اساس این اطلاعیه یکی از مشمولین این اطلاعیه، عرضه‌کنندگان کالا و خدمات مرتبط با طلا، جواهر و پلاتین هستند. البته این موضوع جدیدی نبوده و این قانون در سال 1398 به تصویب رسیده و از ابتدای سال جاری، بسیاری از اشخاص حقوقی (شرکت‌ها) ضمن اتصال به سامانه مؤدیان نسبت به صدور و ثبت صورتحساب الکترونیکی اقدام نموده‌اند و با هدف کنترل و شفاف‌سازی معاملات، به مرور دایره شمول این قانون به سایر صنوف و اشخاص نیز تسری پیدا خواهد کرد. پس صرفاً این تکلیفی است که بر صاحبان مشاغل مرتبط با طلا و جواهر (طلافروشان و طلاسازان) وضع شده و آنها را ملزم به صدور صورتحساب الکترونیکی نموده است و هیچ ارتباطی به مصرف‌کننده و خریدار نهایی ندارد.

علاوه بر این پس از صدور اطلاعیه مذکور، در فضای مجازی مجدداً بحث دریافت مالیات بر عایدی سرمایه از طلا نیز داغ شد. لازم به ذکر است که موضوع دریافت مالیات بر عایدی سرمایه چند سالی است که در قالب طرحی در مجلس در حال بررسی است و در حال حاضر، قانونی در این خصوص مصوب نشده است و به موجب اصل پنجاه و یکم قانون اساسی، امکان دریافت این مالیات وجود ندارد. لذا این موضوع نیز موضوع جدیدی نیست و ارتباطی به اطلاعیه صادره ندارد.

پس هیچ‌گونه بحث افزایش نرخ مالیاتی یا اضافه شدن پایه مالیاتی جدید در حوزه طلا وجود ندارد و تغییری در نحوه محاسبه مالیات رخ نداده و صرفاً جهت تکمیل فرآیند جمع‌آوری اطلاعات از فعالان بازار طلا، طلافروشان موظف به صدور و ثبت صورتحساب‌های خود به صورت الکترونیکی گردیده‌اند.

معافیت مالیات بر ارزش افزوده طلا

طبق مقررات مالیات بر ارزش افزوده مصوب ۱۴۰۰ ارزش اصل طلا، جواهرات و پلاتین به‌کاررفته در مصنوعات معاف از مالیات هستند؛ بنابراین صرفاً اجرت ساخت، حق‌العمل و سود فروشنده مشمول مالیات می‌شود.

این معافیت منوط به ثبت‌نام طلافروشان در سامانه مخصوصی است که سازمان امور مالیاتی تعیین کرده است. طلافروشان همچنین باید به ثبت اطلاعات هر قرارداد فروش من‌جمله تفکیک ارزش طلا، اجرت ساخت و سود بپردازند. در صورت عدم ثبت اطلاعات معامله طلافروش به میزان ۹ درصد ارزش اصل طلا مشمول مالیات می‌شود.

لازم به ذکر است که طبق قانون جدید مالیات بر ارزش افزوده از دی‌ماه ۱۴۰۰ اجرایی شد تا پیش‌ازاین هم اصل طلا هم سود و اجرت آن مشمول مالیات می‌گردید.

هنگام خرید طلا، ارزش افزوده اصل طلا را ندهید

با توجه به اینکه طبق قانون جدید ارزش افزوده، ارزش افزوده از اصل طلا حذف شده و مالیات فقط به سود و اجرت طلافروش تعلق می‌گیرد، نه به قیمت اصل طلا، از این پس در صورت خرید طلا دقت کنید که 9% مالیات را روی قیمت اصلی طلا حساب نکنند و تنها سود و اجرت طلافروش شامل مالیات می‌شود.

حکم مالیات حقوق سال ۱۴۰۳ در لایحه بودجه:

تبصره ۱۶:

ث- در سال ۱۴۰۳، سقف معافیت مالیاتی و نرخ مالیات بر مجموع درآمد اشخاص حقیقی که تحت عناوینی از قبیل حقوق و مزایا مقرری یا مزد حق شغل، حق شاغل، فوق العاده ها. اضافه کار حق الزحمه، حق مشاوره، حق حضور در جلسات، پاداش، حق التدریس، حق التحقیق، حق پژوهش و کارانه اعم از مستمر یا غیر مستمر که به صورت نقدی و غیرنقدی، از یک یا چند منبع، در بخش دولتی و یا غیر دولتی تحصیل می‌نمایند چه از کارفرمای اصلی و یا غیر اصلی (موضوع تبصره (۱) ماده (۸) قانون مالیات‌های مستقیم) باشد، به شرح ذیل است:

۱- سقف معافیت مالیاتی سالانه موضوع ماده (۸۴) قانون مالیات‌های مستقیم اصلاحی ۱۳۹۴/۴/۳۱ در سال ۱۴۰۳ مبلغ یک میلیارد و دویست میلیون (۱.۲۰۰.۰۰۰.۰۰۰) ریال تعیین می‌شود.

۲- نرخ مالیات بر مجموع درآمد اشخاص حقیقی به شرح زیر می‌باشد:

۱-۲- نسبت به مازاد یک میلیارد و دویست میلیون (۱.۲۰۰.۰۰۰.۰۰۰) ریال تا یک میلیارد و ششصد و هشتاد میلیون (۱,۶۸۰,۰۰۰,۰۰۰) ریال، ده درصد (%۱۰)

۲-۲ – نسبت به مازاد یک میلیارد و ششصد و هشتاد میلیون ۱,۶۸۰,۰۰۰,۰۰۰) ریال تا دو میلیارد و هفتصد و شصت میلیون ( ۲,۷۶۰,۰۰۰,۰۰۰) ریال، پانزده درصد (۱۵٪)

۳-۲- نسبت به مازاد دو میلیارد و هفتصد و شصت میلیون ( ۲,۷۶۰,۰۰۰,۰۰۰) ریال تا چهار میلیارد و هشتاد میلیون (۴,۰۸۰,۰۰۰,۰۰۰) ریال، بیست درصد (%۲۰)

۴-۲- نسبت به مازاد چهار میلیارد و هشتاد میلیون ( ۴,۰۸۰,۰۰۰,۰۰۰) ریال به بالا سی درصد (۳۰%)

کلیه افرادی که در قبال ارائه خدمت در دستگاه‌ها تحت هر عنوان از جمله ساعتی، روزمزد قرار دادی، حق التدریس، حق التحقیق، حق الزحمه حق نظارت حق التألیف و پاداش شورای حل اختلاف دریافتی دارند، مشمول حکم این بند هستند.

مالیات سال 1403

شاهین مستوفی مدیرکل دفتر حسابرسی سازمان امور مالیاتی، در خصوص عدم تغییر سقف معافیت مالیاتی حقوق و دستمزد در بودجه سال 1403 و حاشیه های به‌وجودآمده اظهار کرد: طبق ماده 84 قانون مالیات‌های مستقیم، نرخ محاسبه مالیات حقوق طبق قوانین بودجه مصوب می‌شود؛ پیشنهادی هم که سازمان امور مالیاتی ناظر بر اعمال سقف معافیت مالیاتی موضوع ماده 84 داده است و عددی که پیشنهاد سازمان بود، عددی بالاتر از رقم 120 میلیون تومان در سال بود؛ اما به هر حال در نظام بودجه‌ریزی کشور، سازمان برنامه و بودجه با توجه به اعتبارات درآمدی و هزینه‌ای نرخ مالیات، سقف معافیت مالیاتی ماده 84 را با عدد همان 120 میلیون تومانی که نسبت به سال گذشته افزایشی نداشت، تعیین کرد.

وی افزود: این عدد نهایی نیست همچنان که سال گذشته‌ که پیشنهاد دولت و سازمان برنامه و بودجه 7 میلیون تومان سقف معافیت ماهانه و در مجموع 84 میلیون تومان در سال بود؛ اما در مجلس شورای اسلامی که بررسی شد، این عدد به 120 میلیون تومان رسید و به همین دلیل به نظر می‌رسد سازمان برنامه و بودجه با توجه به اینکه  این عدد در بودجه سال 1402 رشد بسیار زیادی را داشت، امسال این تصمیم را گرفته که این عدد و میزان معافیت سال گذشته را تکرار کند.

فشار مضاعف به بودجه حقوق بگیران از ناحیه ثابت ماندن حدود طبقات مالیاتی

اما این همه ماجرا نیست و طبق لایحه بودجه سال آینده، امکان تغییر طبقات مالیاتی حقوق بگیران وجود دارد. مثلاً اگر فردی معاف از مالیات بوده، امکان دارد بخشی از درآمدش در سال آینده مشمول مالیات شود یا برای فردی دیگر، بخشی از درآمدش مشمول نرخ بالاتر مالیاتی نسبت به امسال شود. قضیه به این صورت است که در بودجه، نرخ مالیاتی که از هر بازه درآمدی کسر می شود، قید می شود که طبعاً شامل کارگران و کارمندان نیز خواهد شد. با این حال، مقایسه جدول مالیاتی لایحه بودجه سال آینده و قانون بودجه امسال (جدول شماره 1)، نشان می دهد که این طبقات و حتی سقف معافیت مالیاتی تغییر نکرده است. این موضوع با وجود تورم بیش از 40 درصد کنونی و رشد طبیعی درآمدها در هر سال به معنای آن است که در کل جامعه و از جمله کارکنان دولت، درآمدها وارد طبقات مالیاتی بالاتر خواهند شد.

اگر بخواهیم مثالی در این بخش بزنیم، می توان در نظر گرفت که کارمندی در سال گذشته، به‌طور متوسط دریافتی در حدود 9 میلیون و 500 هزار تومان داشته است. حقوق این شخص به طور خلاصه در سال آینده 18 درصد افزایش خواهد یافت و به 11 میلیون و 210 هزار تومان خواهد رسید. با این حال، بر خلاف سال گذشته که درآمد وی معاف از مالیات بود، هم اینک به مابه التفاوت 10 میلیون تومان با 11 میلیون و 210 هزار تومان (یعنی یک میلیون و 210 هزار تومان)، مالیات با نرخ 10 درصد (یعنی 121 هزار تومان) تعلق خواهد گرفت. در نتیجه حقوق پس از کسر مالیات وی 11 میلیون و 89 هزار تومان خواهد شد.